કાવતરું હતું કે શ્રાપ? ભગવાન શ્રીકૃષ્ણનું મૃત્યુ કેવી રીતે થયું? જાણો સાચું કારણ
છેલ્લું અપડેટ : 19 Nov 2025
આપણે બધા ભગવાન શ્રીકૃષ્ણના ઘણા દૈવી કાર્યો વિશે જાણીએ છીએ. જેમાં જેલમાં જન્મથી લઈને માખણ ચોરી કરવા, કંસનો વધ કરવા અને રાસ લીલા સુધી, આવા ઘણા દૈવી કાર્યો છે જેના વિશે બહુ ઓછા લોકો અજાણ છે. પરંતુ જ્યારે શ્રીકૃષ્ણના મૃત્યુની વાત આવે છે, ત્યારે તે આજે પણ ઘણા લોકો માટે એક રહસ્ય રહે છે.
શું તમે જાણો છો કે શ્રીકૃષ્ણનું મૃત્યુ કેવી રીતે થયું? શું કોઈએ શ્રીકૃષ્ણને મૃત્યુનો શ્રાપ આપ્યો હતો? શું કોઈએ શ્રીકૃષ્ણની હત્યા કરી હતી ? કે કૃષ્ણે સ્વૈચ્છિક મૃત્યુ પસંદ કર્યું હતું? ચાલો મહાભારત યુદ્ધ પછી ભગવાન કૃષ્ણના મૃત્યુની આસપાસની ઘટનાઓ વિશે જાણીએ.
મહર્ષિ વેદ વ્યાસે મહાભારતની આખી વાર્તા 18 ખંડોમાં સંકલિત કરી હતી. મહાભારત યુદ્ધ 18 દિવસ ચાલ્યું, જેમાં પાંડવો વિજયી થયા. યુદ્ધમાં કૌરવ કુળનો નાશ થયો હતો, અને પાંચ પાંડવો સિવાય બધા પાંડવ કુળના સભ્યો માર્યા ગયા હતા. પરંતુ શું તમે જાણો છો કે મહાભારત યુદ્ધમાં, પાંડવો અને કૌરવો કુળોની સાથે, એક અન્ય કુળનો પણ નાશ થયો હતો, અને તે કુળ શ્રીકૃષ્ણનો યદુવંશ હતો. ચાલો મહાભારત યુદ્ધ પછીની વાર્તા જાણીએ, જે શ્રીકૃષ્ણ સાથે સંબંધિત છે.
મહાભારત યુદ્ધ પછીની વાર્તા
મહાભારત યુદ્ધ પછી યદુવંશના વિનાશ અને ભગવાન કૃષ્ણના મૃત્યુની આસપાસની ઘટનાઓ આજે પણ લોકોને આઘાત આપે છે. યુદ્ધ સમાપ્ત થયા પછી, શ્રીકૃષ્ણ અને પાંડવો ગાંધારી અને ધૃતરાષ્ટ્ર પાસે ગયા. દુર્યોધનના લોહીથી લથપથ શરીર અને તેના અંધ માતાપિતાની આંખોમાં આંસુ જોઈને, પાંડવો પણ દુઃખી થયા. ગાંધારીએ દુર્યોધનના મૃત્યુ માટે શ્રીકૃષ્ણને જવાબદાર ઠેરવ્યા. તેણીએ શ્રીકૃષ્ણને કહ્યું, "હું તમને વિષ્ણુના અવતાર તરીકે પૂજતી હતી. જો તમે ઇચ્છતા હોત, તો તમે તમારી દૈવી શક્તિઓથી આ ઘટનાને ટાળી શક્યા હોત." ગાંધારીએ કૃષ્ણને શ્રાપ આપ્યો, "જો ભગવાન વિષ્ણુમાં મારી શ્રદ્ધા સાચી હોય, તો જેમ મારા કુળનો નાશ થયો, તેમ તમારા યાદવ વંશ (યદુવંશ)નો પણ આજથી બરાબર 36 વર્ષ પછી નાશ થશે." આશ્ચર્યજનક રીતે, બરાબર 36 વર્ષ પછી, બરાબર એવું જ થયું.
સાંબની એક મજાકથી દ્વારકાનો નાશ થયો
શ્રીકૃષ્ણ તેમના નગર દ્વારકામાં રહેતા હતા, અને વર્ષો વીતી ગયા. એકવાર, ઋષિ દુર્વાસા, વશિષ્ઠ, વિશ્વામિત્ર અને નારદ બધા કૃષ્ણને મળવા દ્વારકા આવ્યા હતા. તે સમયે શ્રીકૃષ્ણના પુત્ર સાંબ એક તોફાનમાં ફસાયા. તેમણે સ્ત્રીનો વેશ ધારણ કર્યો અને ઋષિઓને મળ્યા, અને દાવો કર્યો કે તેઓ ગર્ભવતી છે. તેમણે ઋષિઓને તેમના ગર્ભમાં રહેલા બાળકનું લિંગ જણાવવા કહ્યું. આ જોઈને, એક ઋષિ ગુસ્સે થયા અને સાંબને શ્રાપ આપ્યો કે તે લોખંડના તીરને જન્મ આપશે, જે તેમના કુળ અને સામ્રાજ્યનો નાશ કરશે.
સાંબ એ ઉગ્રસેનને આખી ઘટના કહી. શ્રાપથી બચવા માટે, ઉગ્રસેને સાંબને લોખંડના તીરને કચડીને ભૂકો કરી નદીમાં ફેંકી દેવા કહ્યું. આનાથી તેઓ મુક્ત થઈ ગયા. સાંબએ તેમ કર્યું. ઉગ્રસેને એવો પણ આદેશ આપ્યો કે યાદવ રાજ્યમાં કોઈપણ પ્રકારનું માદક દ્રવ્ય ઉત્પન્ન કે વિતરણ કરવામાં આવશે નહીં.
આ ઘટના પછી, દ્વારકામાં સુદર્શન ચક્ર, શ્રીકૃષ્ણનો શંખ, તેમનો રથ અને બલરામનો હળ ગાયબ થવા જેવા અશુભ સંકેતો દેખાવા લાગ્યા. દ્વારકામાં ગુના, પાપ અને અમાનવીયતા વધવા લાગી. લોકોમાં નિંદા અને દ્વેષની લાગણી વધવા લાગી. ઋષિ-મુનિઓનું અપમાન થવા લાગ્યું.
આ બધું જોઈને, શ્રીકૃષ્ણ દુઃખી થયા અને તેમણે પોતાના પ્રજાજનોને તેમના પાપોનું પ્રાયશ્ચિત કરવા માટે પ્રભાસ નદીના કિનારે જવા કહ્યું. જોકે, નશામાં ધૂત દ્વારકાના લોકો એકબીજા સાથે લડવા લાગ્યા, અને આમ, યાદવ કુળ યુદ્ધમાં મૃત્યુ પામ્યું.
શ્રીકૃષ્ણનું મૃત્યુ નિશ્ચિત હતુ
આ ઘટના પછી, શ્રીકૃષ્ણે પણ એક ઝાડ નીચે યોગિક ધ્યાન કરવાનો નિર્ણય કર્યો. દરમિયાન, જરા નામનો એક શિકારી શિકારની શોધમાં ત્યાં પહોંચ્યો. તેણે દૂરથી શ્રીકૃષ્ણને હરણ સમજીને તેમના પર તીર છોડ્યું. પરંતુ જ્યારે તે નજીક આવ્યો, ત્યારે તેને પોતાની ભૂલનો અહેસાસ થયો અને તેણે માફી માંગી. ત્યારબાદ શ્રીકૃષ્ણે જરાને સાંત્વના આપતા કહ્યું કે તેમનું મૃત્યુ નિશ્ચિત છે.
શ્રીકૃષ્ણે શિકારી જરાને કહ્યું કે, "ત્રેતાયુગમાં લોકો મને રામ તરીકે ઓળખતા હતા. રામે પણ ગુપ્ત રીતે બાલીનો વધ કર્યો હતો. મને આ જન્મમાં તેની સજા મળી રહી છે. હકીકતમાં, જરા તેના પાછલા જન્મમાં બાલી હતો." આ કહીને, શ્રીકૃષ્ણે પણ પોતાનું શરીર છોડી દીધું. એવું માનવામાં આવે છે કે કળિયુગની શરૂઆત શ્રીકૃષ્ણના મૃત્યુથી થઈ હતી.
નોંધ: આ લેખમાં આપવામાં આવેલી તમામ માહિતી વિવિધ સ્રોતો જેવા કે - પંચાંગો/ ઉપદેશો/ ધાર્મિક માન્યતાઓ/જ્યોતિષીઓ/ શાસ્ત્રોમાંથી સંકલિત કરવામાં આવી છે અને તમને પ્રસારિત કરવામાં આવી છે. અમારો હેતુ માત્ર માહિતી પૂરી પાડવાનો છે. GSTV આની પુષ્ટિ નથી કરતું. તેના માટે કોઈ નિષ્ણાતનું માર્ગદર્શન લેવું.