વારાણસી શહેરનું નામ બે નદીઓના નામ પરથી પડ્યું, અને ભગવાન શિવ પોતે તેના રક્ષક
છેલ્લું અપડેટ : 19 Nov 2025
વારાણસી વિશ્વના સૌથી પ્રાચીન શહેરોમાંનું એક છે. ભારતીયો તેને ભગવાન શિવના શહેર તરીકે ઓળખે છે. આ શહેરને કાશી અને બનારસ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. હકીકતમાં, તે ફક્ત એક શહેર નથી, પરંતુ હિન્દુઓ માટે આસ્થાનું મુખ્ય કેન્દ્ર છે.
એવું માનવામાં આવે છે કે, આ શહેરની સ્થાપના ખુદ ભગવાન શિવે કરી હતી. વારાણસીનો ઉલ્લેખ વેદ, પુરાણો અને ઉપનિષદોમાં પણ મળે છે. કાશીને મુક્તિની ભૂમિ, શિવનું પ્રિય શહેર અને ત્રિશૂળ પર સ્થિત એક દૈવી નિવાસસ્થાન માનવામાં આવે છે. ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, આખું વારાણસી ભગવાન શિવના ત્રિશૂળ પર સ્થિત છે.
વારાણસીનું નામ કેવી રીતે પડ્યું?
વારાણસી શહેર બે નદીઓના નામ પરથી પડ્યું છે: વરુણ અને અસી. તેમના નામો ભેગા થઈને વારાણસી નામ બનાવે છે. તે આ નદીઓ વચ્ચે સ્થિત છે, જેનો અર્થ થાય છે "વરુણ અને અસી વચ્ચેની ભૂમિ". આ શહેરને કાશી અને બનારસ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.
વારાણસીની વાર્તા
પૌરાણિક કથાઓ અનુસાર, વારાણસીના રક્ષક ભગવાન શિવ પોતે છે. એવું કહેવાય છે કે આ શહેર શિવના ત્રિશૂળ પર ટકે છે, જે તેને અવિનાશી બનાવે છે. હિન્દુ શાસ્ત્રોમાં અનેક જગ્યાએ કાશીનો ઉલ્લેખ છે. સ્કંદ પુરાણ અને કાશી ખંડમાં જણાવાયું છે કે ભગવાન શિવને આ શહેર એટલું ગમતું હતું કે તેમણે તેને પોતાના નિવાસસ્થાન તરીકે પસંદ કર્યું.
શાસ્ત્રોમાં જણાવાયું છે કે, જ્યારે સર્વનાશ આવે છે અને સમગ્ર બ્રહ્માંડનો નાશ થાય છે, ત્યારે પણ કાશી અકબંધ રહે છે. આ જ કારણ છે કે તેને વિશ્વનું સૌથી પ્રાચીન શહેર કહેવામાં આવે છે. ભગવાન શિવ બાબા વિશ્વનાથના રૂપમાં કાશીમાં રહે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે કાશીમાં મૃત્યુ પામવાથી મોક્ષ મળે છે.
ભગવાન શિવે વારાણસીને પોતાના ત્રિશૂળ પર ધારણ કર્યું
વારાણસીને ભગવાન શિવ અને દેવી પાર્વતીનું ઘર માનવામાં આવે છે. પૌરાણિક કથાઓ અનુસાર, જ્યારે રાક્ષસો અને દેવતાઓ વચ્ચે ભયંકર યુદ્ધ થયું, ત્યારે રાક્ષસોએ કાશીમાં વિનાશ મચાવ્યો. આ સમય દરમિયાન, ભગવાન શિવે કાશીનું રક્ષણ કરવા માટે પોતાના ત્રિશૂળનો ઉપયોગ કર્યો. એવું પણ કહેવાય છે કે ત્રિશૂળ પર વારાણસીની સ્થાપનાનો હેતુ શહેરને વિનાશ અને સમય ચક્રથી બચાવવાનો હતો.
નોંધ: આ લેખમાં આપવામાં આવેલી તમામ માહિતી વિવિધ સ્રોતો જેવા કે - પંચાંગો/ ઉપદેશો/ ધાર્મિક માન્યતાઓ/જ્યોતિષીઓ/ શાસ્ત્રોમાંથી સંકલિત કરવામાં આવી છે અને તમને પ્રસારિત કરવામાં આવી છે. અમારો હેતુ માત્ર માહિતી પૂરી પાડવાનો છે. GSTV આની પુષ્ટિ નથી કરતું. તેના માટે કોઈ નિષ્ણાતનું માર્ગદર્શન લેવું.
