ભગવાન શિવ ધારણ કરતા વાસુકી સાપ આ દેવતાના ચરણોમાં બિરાજમાન
છેલ્લું અપડેટ : 27 Nov 2025
દક્ષિણ ભારતમાં ઘણા પ્રખ્યાત અને અનોખા મંદિરો છે. આ મંદિરોનો ઇતિહાસ અને રહસ્ય હજુ પણ લોકોને આશ્ચર્યચકિત કરે છે. આજે, આપણે આવા જ એક મંદિર, કુક્કે સુબ્રમણ્યમ મંદિર વિશે જાણીએ છીએ, જેની સાથે ખૂબ જ રસપ્રદ વાર્તા જોડાયેલી છે. ઉપરાંત, ભગવાન શિવના ગળામાં હંમેશા જોવા મળતો વાસુકી સાપ કુક્કે સુબ્રમણ્યમ મંદિરના દેવતાના ચરણોમાં બેસે છે.
ભગવાન શિવના આદેશથી વાસુકી સાપ પગોમાં બેસે છે
હિન્દુ ધર્મમાં, 33 કરોડ દેવતાઓની પૂજા તેમના વાહનો જેટલી જ શ્રદ્ધાથી કરવામાં આવે છે. પરંતુ જ્યારે બે દેવતાઓના વાહનો વચ્ચે દુશ્મનાવટ હોય છે, ત્યારે તેનું નિરાકરણ કેવી રીતે થઈ શકે? દક્ષિણ ભારતમાં કુક્કે સુબ્રમણ્યમ મંદિર આ વાતનો પુરાવો છે. વાસ્તવમાં, ભગવાન શિવના પ્રિય નાગ વાસુકી નાગ અને ગરુડ વચ્ચેની દુશ્મનાવટનો અંત લાવવા માટે, ભગવાન વિષ્ણુના વાહન કાર્તિકેયએ ભગવાન શિવના આદેશથી તેમને પોતાની પાસે આશ્રય આપ્યો હતો, અને આજે પણ, વાસુકી નાગ ભગવાન કાર્તિકેયના ચરણોમાં આશ્રય મેળવવા માટે બેસે છે.
આ સ્થાન સાપની નકારાત્મકતા ઘટાડે છે
કર્ણાટકના દક્ષિણ કન્નડ જિલ્લામાં સ્થિત, કુક્કે સુબ્રમણ્યમ મંદિર આ વાર્તાને જીવંત કરે છે. ભગવાન શિવ અને દેવી પાર્વતીના પુત્ર ભગવાન કાર્તિકેયની અહીં પૂજા કરવામાં આવે છે. મંદિરના ગર્ભગૃહમાં ભગવાન કાર્તિકેયની એક મોટી પ્રતિમા રહે છે, અને એવું માનવામાં આવે છે કે વાસુકી નાગ અને અન્ય સાપ પ્રજાતિઓ હજુ પણ તેમના પગ નીચે રહે છે. મંદિરના પ્રાંગણમાં સ્થાપિત ચાંદીના સ્તંભ પર ગરુડની પ્રતિમા છે. આ પ્રતિમા સાપની નકારાત્મકતા ઘટાડે છે તેવું માનવામાં આવે છે.
7 મોક્ષ સ્થળમાંથી એક
આ સ્થળ ભગવાન પરશુરામ દ્વારા ઉલ્લેખિત સાત મોક્ષ સ્થળમાંથી એક માનવામાં આવે છે. પ્રાચીન સમયથી અહીં સાપની પૂજા કરવામાં આવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે વાસુકી સુબ્રમણ્ય (વાસુકી) ના આશીર્વાદથી ભક્તોની ઇચ્છાઓ પૂર્ણ થાય છે.
ભક્તો માને છે કે આ મંદિરમાં દર્શન અને પૂજા કરવાથી તેમની ઇચ્છાઓ પૂર્ણ થાય છે, જેમ કે સંતાન પ્રાપ્તિ, ચામડીના રોગોથી મુક્તિ અને નાગદોષ (સર્પ શાપ) થી મુક્તિ. આ સ્થળ ગુપ્ત ક્ષેત્ર તરીકે પણ ઓળખાય છે.
કીડી-ટેકરીની માટી ભક્તોને પ્રસાદ (અર્પણ) તરીકે વહેંચવામાં આવે છે.
મંદિરની એક ખાસ વિશેષતા એ છે કે કીડી-ટેકરીની માટી, જેને પુટ્ટા મન્નુ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, તે ભક્તોને પ્રસાદ (અર્પણ) તરીકે વહેંચવામાં આવે છે. ચંપા ષષ્ઠી ઉત્સવ દરમિયાન, કીડી-ટેકરીની માટી પ્રસાદ (અર્પણ) તરીકે વહેંચવામાં આવે છે, અને મંદિરમાં રહેલા દેવતાઓને હળદર અને ચંદનની પેસ્ટ લગાવીને શાંત કરવામાં આવે છે. મંદિરમાં રાંધેલા ભાત, ગોળ અને કેળા ચઢાવવાની પરંપરા છે.
નદીમાં સ્નાન કરવાથી બીમારીઓ મટે છે
ભગવાન કાર્તિકેયના નામ પરથી કુમારધારા નદી વહે છે. આ નદીમાં ઔષધીય ગુણધર્મો પણ હોવાનું કહેવાય છે. મંદિરમાં દર્શન કર્યા પછી ભક્તો આ નદીમાં સ્નાન કરે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આ નદીમાં સ્નાન કરવાથી ત્વચાના રોગો મટે છે.
નોંધ:- આ લેખમાં આપવામાં આવેલી તમામ માહિતી વિવિધ સ્રોતો જેવા કે - પંચાંગો/ ઉપદેશો/ ધાર્મિક માન્યતાઓ/જ્યોતિષીઓ/ શાસ્ત્રોમાંથી સંકલિત કરવામાં આવી છે અને તમને પ્રસારિત કરવામાં આવી છે. અમારો હેતુ માત્ર માહિતી પૂરી પાડવાનો છે. GSTV આની પુષ્ટિ નથી કરતું. તેના માટે કોઈ નિષ્ણાતનું માર્ગદર્શન લેવું.
