Religion : શું તમે પણ ગમે ત્યારે શંખ વગાડો છો? જાણો શાસ્ત્રો મુજબ શંખ વગાડવાના કડક નિયમો
છેલ્લું અપડેટ : 22 Apr 2026
હિન્દુ ધર્મમાં શંખનું વિશેષ ધાર્મિક અને આધ્યાત્મિક મહત્વ માનવામાં આવે છે. શંખ વગાડવાથી પૂજા, આરતી અને શુભ પ્રસંગોની શરૂઆત એક પ્રાચીન પરંપરા છે. એવું માનવામાં આવે છે કે શંખનો અવાજ વાતાવરણને શુદ્ધ કરે છે, નકારાત્મક ઉર્જા દૂર કરે છે અને ઘરમાં સકારાત્મકતા લાવે છે.
જોકે, બહુ ઓછા લોકો જાણે છે કે શંખ વગાડવાનો એક યોગ્ય સમય અને યોગ્ય રીત છે. ખોટા સમયે કે ખોટી રીતે શંખ વગાડવાથી તેના ફાયદા ઓછા થઈ શકે છે, અને કેટલાક કિસ્સાઓમાં, તે અશુભ પણ માનવામાં આવે છે. ચાલો જાણીએ શંખ વગાડવાનો શ્રેષ્ઠ સમય અને તેને ક્યારે ટાળવો.
શંખ વગાડવાનો યોગ્ય સમય કયો છે?
ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, શંખ વગાડવાનો શ્રેષ્ઠ સમય સવાર અને સાંજ છે. સવારે એટલે કે સૂર્યોદય સમયે શંખ વગાડવાથી ઘરમાં સકારાત્મક ઉર્જા આવે છે અને દિવસ શુભ બને છે. સાંજે સૂર્યાસ્ત સમયે શંખ વગાડવાથી દિવસની નકારાત્મકતા દૂર થાય છે અને વાતાવરણમાં શાંતિ જળવાઈ રહે છે. વધુમાં, કોઈપણ પૂજા, આરતી, હવન અથવા શુભ પ્રસંગની શરૂઆતમાં શંખ વગાડવો ખૂબ જ શુભ માનવામાં આવે છે. સાંજની આરતી દરમિયાન શંખ વગાડવો ખાસ કરીને મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે તે વાતાવરણમાં ઉર્જામાં પરિવર્તન લાવે છે.
શંખ વગાડવાના ફાયદા
શંખનો અવાજ ફક્ત ધાર્મિક દ્રષ્ટિકોણથી જ નહીં પરંતુ વૈજ્ઞાનિક દ્રષ્ટિકોણથી પણ ફાયદાકારક માનવામાં આવે છે. તેનો અવાજ વાતાવરણમાં હાજર ઘણા સૂક્ષ્મજીવાણુઓનો નાશ કરે છે. વધુમાં, શંખ વગાડવાથી ફેફસાંની ક્ષમતા વધે છે અને શ્વસનતંત્ર મજબૂત બને છે. ધાર્મિક રીતે, એવું માનવામાં આવે છે કે શંખ વગાડવાથી દેવી લક્ષ્મી આવે છે અને ઘરમાં સુખ અને સમૃદ્ધિ આવે છે. આ જ કારણે મંદિરો અને ઘરોમાં પૂજા દરમિયાન શંખ વગાડવાની પરંપરા સદીઓથી ચાલી આવી રહી છે.
આ ભૂલો ન કરો!
રાત્રે શંખ વગાડવો
રાત્રે શંખ વગાડવો વર્જિત માનવામાં આવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આ નકારાત્મક ઉર્જાને સક્રિય કરી શકે છે અને ઘરની શાંતિને ખલેલ પહોંચાડી શકે છે.
સ્નાન કર્યા વિના શંખ ન વગાડો
શંખ વગાડતા પહેલા શારીરિક અને માનસિક શુદ્ધતા જરૂરી માનવામાં આવે છે. તેથી, સ્નાન કર્યા વિના અથવા અશુદ્ધ સ્થિતિમાં શંખ વગાડવાનું ટાળવું જોઈએ.
તેને ગંદા સ્થાનની નજીક ન રાખો
શંખ હંમેશા પવિત્ર સ્થાનમાં રાખવો જોઈએ. તેને ક્યારેય અશુદ્ધ સ્થાન પર અથવા શૌચાલયની નજીક ન મૂકવો જોઈએ.
પૂજા અને પાણી માટે એક જ શંખનો ઉપયોગ ન કરો
યાદ રાખો, પૂજા દરમિયાન પાણી ચઢાવવા માટે ઉપયોગમાં લેવાતા એક જ શંખથી શંખ ન વગાડો. બંને હેતુઓ માટે અલગ અલગ શંખ રાખવાનું વધુ સારું માનવામાં આવે છે.
તૂટેલા અથવા ખંડિત શંખનો ઉપયોગ ન કરો
ઘરમાં તૂટેલા અથવા તિરાડવાળા શંખ રાખવાનું અશુભ માનવામાં આવે છે. આવા શંખનો ઉપયોગ નકારાત્મક અસરો પેદા કરી શકે છે.
નોંધ:- આ લેખમાં આપવામાં આવેલી તમામ માહિતી વિવિધ સ્રોતો જેવા કે - પંચાંગો/ ઉપદેશો/ ધાર્મિક માન્યતાઓ/જ્યોતિષીઓ/ શાસ્ત્રોમાંથી સંકલિત કરવામાં આવી છે અને તમને પ્રસારિત કરવામાં આવી છે. અમારો હેતુ માત્ર માહિતી પૂરી પાડવાનો છે. GSTV આની પુષ્ટિ નથી કરતું. તેના માટે કોઈ નિષ્ણાતનું માર્ગદર્શન લેવું.
