VIDEO: બાળકોને મોબાઈલની લત છોડાવવા ફોલો કરો આ ટિપ્સ
છેલ્લું અપડેટ : 13 Apr 2026
આજના સમયમાં બાળકોનો મોટાભાગનો સમય સ્માર્ટફોન કે કોમ્પ્યુટર સામે પસાર થઈ રહ્યો છે. આનાથી તેમની તબિયત પર તો અસર પડી જ રહી છે, સાથે જ તેમની ફોકસ કરવાની ક્ષમતા પણ ઘટી રહી છે. આવા સમયમાં બાળકોને પુસ્તકો સાથે જોડવા તેમના માટે ખૂબ ફાયદાકારક સાબિત થઈ શકે છે.
જોકે, સ્માર્ટફોનના યુગમાં બાળકોમાં પુસ્તક વાંચવાની આદત કેળવવી ખૂબ મુશ્કેલ હોઈ શકે છે. પરંતુ કેટલીક સરળ ટિપ્સની મદદથી પેરેન્ટ્સ બાળકોમાં આ આદત વિકસિત કરી શકે છે. ચાલો આ વિશે જાણીએ.
પોતે રોલ મોડલ બનો
બાળકો તે નથી કરતા જે તમે તેમને કરવા માટે કહો છો, પરંતુ તેઓ તે કરે છે જે તેઓ તમને કરતા જુએ છે. જો તમે ઈચ્છો છો કે તમારું બાળક વાંચે, તો તમારે પણ તમારા હાથમાં ફોન છોડીને પુસ્તક પકડવું પડશે. જ્યારે બાળક તમને નિયમિત રીતે વાંચતા જોશે, ત્યારે તેનામાં પણ પુસ્તક વાંચવાની જિજ્ઞાસા પેદા થશે.
યોગ્ય ઉંમરે શરૂઆત કરો
વાંચવાની આદત કેળવવા માટે બાળક ક્યારેય નાનું હોતું નથી. જ્યારે બાળક માત્ર થોડા મહિનાનું હોય, ત્યારથી જ તેને રંગીન ચિત્રોવાળી પિક્ચર બુક્સ બતાવવાનું શરૂ કરો. તેમને વાર્તાઓ સંભળાવો. આનાથી તેમના મગજમાં એ વાત બેસી જાય છે કે પુસ્તકો મનોરંજનનું એક શ્રેષ્ઠ સાધન છે.
રીડિંગ કોર્નર બનાવો
ઘરના કોઈ શાંત ખૂણાને રીડિંગ કોર્નરનું રૂપ આપો. ત્યાં કેટલાક આરામદાયક કુશન, સારી રોશની અને બાળકની પસંદગીના પુસ્તકોનું કલેક્શન રાખો. જ્યારે બાળકની પાસે પોતાની નાનકડી લાયબ્રેરી હશે, ત્યારે તે ત્યાં સમય વિતાવવાનું પસંદ કરશે.
તેમની પસંદગીને પ્રાથમિકતા આપો
ઘણીવાર માતા-પિતા બાળકોને ક્લાસિક અથવા એજ્યુકેશનલ પુસ્તકો વંચાવવાનો પ્રયાસ કરે છે. શરૂઆતમાં આવું ન કરો. જો તમારા બાળકને ડાયનાસોર, કોમિક્સ કે પરીઓની વાર્તાઓ પસંદ હોય, તો તેને તે જ વાંચવા દો. સૌથી મહત્વનું છે બાળકોમાં વાંચવામાં રુચિ પેદા કરવી, બાદમાં તેઓ જાતે જ અલગ-અલગ પ્રકારના પુસ્તકો વાંચવાનું શરૂ કરી દેશે.
સાથે મળીને વાંચો
રાત્રે સૂતી વખતે વાર્તા વાંચવી એ એક શ્રેષ્ઠ પરંપરા હોઈ શકે છે. વાર્તા વાંચતી વખતે અવાજ બદલો, હાવભાવ બતાવો અને વચ્ચે-વચ્ચે સવાલ પૂછો કે હવે આગળ શું થશે એવું લાગે છે? આ ઇન્ટરેક્શન બાળકની કલ્પના શક્તિને વધારે છે.
સ્ક્રીન ટાઈમ અને બુક ટાઈમમાં બેલેન્સ
પુસ્તકોને સજા તરીકે રજૂ ન કરો. આનાથી બાળકના મનમાં ભણવા માટે નેગેટિવ ભાવના પેદા થાય છે. તેના બદલે, વાંચવાને એક રિવોર્ડ અથવા મજેદાર એક્ટિવિટીની જેમ રજૂ કરો.
લાઇબ્રેરી અને બુકસ્ટોરની મુલાકાત
મહિનામાં ઓછામાં ઓછી એક વાર બાળકને લાઇબ્રેરી અથવા બુકસ્ટોર લઈ જાઓ. તેમને પોતાની પસંદગીનું પુસ્તક જાતે પસંદ કરવાની આઝાદી આપો. નવા પુસ્તકોની સુગંધ અને ત્યાંનું વાતાવરણ બાળકને વાંચવા માટે પ્રેરિત કરે છે.