Health Tips: વારંવાર આંખો મસળતા હોવ તો ચેતી જજો! આ 10 આદતોથી નબળી પડી શકે છે તમારી દ્રષ્ટિ
છેલ્લું અપડેટ : 21 Feb 2026
સામાન્ય રીતે મોટાભાગના લોકો એવી બાબતોથી વાકેફ હોય છે જેનાથી આંખોને નુકસાન થાય છે. જોકે, ઘણા લોકો એ વાતથી અજાણ છે કે તેમની રોજિંદી આદતોમાં જ એવી કેટલીક વસ્તુઓ સામેલ છે, જે આંખની કીકીથી લઈને ઉપરના પડ અને જોવાની ક્ષમતા પર પણ ખરાબ અસર કરી શકે છે. જેમાં પૂરતી ઊંઘ ન લેવી, પાણી ઓછું પીવું વગેરેનો સમાવેશ થાય છે.
આંખોનું સ્વાસ્થ્ય અને જોવાની ક્ષમતા જીવનભર કેવી રહેશે, તે ઘણી બાબતો પર આધાર રાખે છે. તેમાં સૌથી મહત્ત્વની વ્યક્તિની જીવનશૈલી છે. સામાન્ય રીતે જ્યારે દર્દીઓ આંખની સમસ્યા લઈને આવે છે, ત્યારે મોટાભાગના કિસ્સાઓમાં સમસ્યાનું મૂળ તેમની રોજિંદી આદતોમાં જ જોવા મળે છે. જેમાં આંખો ચોળવી, સનગ્લાસ ન પહેરવા, પૂરતી ઊંઘ ન લેવી, હેલ્ધી ડાયટ ન લેવું, ધૂમ્રપાન કરવું, જૂના મેકઅપનો ઉપયોગ કરવો અને કોન્ટેક્ટ લેન્સની સ્વચ્છતા ન રાખવી જેવી બાબતો સામેલ છે. ચાલો આને વિગતવાર સમજીએ:
1. આંખો મસળવી
થોડી પણ બળતરા કે થાક લાગે ત્યારે લોકો આંખો ચોળવા લાગે છે, પરંતુ આ નાની દેખાતી આદત રુધિરવાહિનીઓ અને કોર્નિયાને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. આ આદત બની જવાથી 'કેરાટોકોનસ'નું જોખમ વધે છે, જેનાથી દ્રષ્ટિ ધૂંધળી થવી, ચશ્માના નંબર વધવા અને ઇન્ફેક્શનની શક્યતા વધી જાય છે.
2. પૂરતી ઊંઘ ન લેવી
પૂરતી ઊંઘ ન લેવાથી આંખોના સ્નાયુઓને જરૂરી આરામ મળતો નથી. આનાથી આંખ ફફડવી, દુખાવો થવો, ડ્રાયનેસ, ખંજવાળ, સોજો અને ધૂંધળું દેખાવાની સમસ્યા થાય છે. ઓછી ઊંઘથી ઓપ્ટિક નર્વને ઓક્સિજન અને બ્લડ ફ્લો ઓછો મળે છે. લાંબા ગાળે આનાથી ગ્લુકોમાનું જોખમ 12-30% વધી શકે છે.
3. ડિહાઇડ્રેશન (પાણીની કમી)
શરીરમાં પાણીની કમી આંખોમાં ડ્રાયનેસ પેદા કરે છે. લાંબા સમય સુધી આ સ્થિતિ રહેવાથી આંખોમાં બળતરા, લાલાશ અને દ્રષ્ટિ ધૂંધળી થવાની સમસ્યા સર્જાય છે.
4. હેલ્ધી ડાયટ ન લેવું
વધારે ફેટ, ખાંડ, સોડિયમ અને પ્રોસેસ્ડ ફૂડ આંખો પર ખરાબ અસર કરે છે. આનાથી રેટિના સુધી પહોંચતું ઓક્સિજન અને પોષણ પ્રભાવિત થાય છે, જે જોવાની ક્ષમતા ઘટાડી શકે છે.
5. ધૂમ્રપાન (સ્મોકિંગ)
અભ્યાસો મુજબ, ધૂમ્રપાનથી મોતિયો, મેક્યુલર ડિજનરેશન અને ગ્લુકોમા જેવી ગંભીર બીમારીઓ થઈ શકે છે. સ્મોકિંગથી બ્લડ ફ્લો પ્રભાવિત થાય છે અને શરીરમાં ટોક્સિન્સ વધે છે.
6. વધુ પડતો સ્ક્રીન ટાઈમ
મોબાઈલ અને લેપટોપ પર સતત કામ કરવાથી આંખો પલકાવવાનો દર ઘટી જાય છે. આનાથી આંખોમાં લ્યુબ્રિકેશન ઓછું થાય છે અને ડ્રાયનેસ, દુખાવો તથા બળતરા વધે છે.
7. આંખોને UV કિરણોથી ન બચાવવી
સૂર્યના અલ્ટ્રાવાયોલેટ (UV) કિરણો આંખના ટિશ્યુઝ, કોર્નિયા અને લેન્સને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. આનાથી મોતિયા જેવી સમસ્યાઓ થઈ શકે છે.
8. કોન્ટેક્ટ લેન્સની બેદરકારી
લેન્સ પહેરીને સૂઈ જવું, તેને સમયસર સાફ ન કરવા, એક જ પેરનો લાંબો સમય ઉપયોગ કરવો કે સ્વિમિંગ કરતી વખતે ન ઉતારવા જેવી ભૂલો આંખો માટે જોખમી છે. આનાથી ગંભીર ઇન્ફેક્શન અને કોર્નિયા ડેમેજ થઈ શકે છે.
9. જૂના કે એક્સપાયરી મેકઅપનો ઉપયોગ
જૂના અને એક્સપાયર થયેલા આઈ મેકઅપ પ્રોડક્ટ્સમાં બેક્ટેરિયા પેદા થાય છે, જે આંખોમાં ઇન્ફેક્શન ફેલાવી શકે છે.
10. આઈ ડ્રોપ્સનો લાંબા સમય સુધી ઉપયોગ
ઘણા લોકો ડોક્ટરની સલાહ વગર પોતાની મેળે લાંબા સમય સુધી આઈ ડ્રોપ્સ વાપરતા હોય છે. આનાથી આંખોની કુદરતી લ્યુબ્રિકેશન બનાવવાની પ્રક્રિયા પર નકારાત્મક અસર પડે છે. હંમેશા ડોક્ટરની સલાહ મુજબ જ ડ્રોપ્સ વાપરવા જોઈએ.
