Bengaluru stampede : નાસભાગમાં મૃત્યુ કેવી રીતે થાય છે? જાણો વૈજ્ઞાનિક કારણો અને બચવાની રીત
છેલ્લું અપડેટ : 06 Jun 2025
IPL 18 સીઝનમાં રોયલ ચેલેન્જર્સ બેંગ્લોરની જીત બાદ બુધવારે બેંગ્લુરુના ચિન્નાસ્વામી સ્ટેડિયમમાં વિજય પરેડનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ પરેડમાં લાખો લોકોએ ભાગ લીધો હતો. ભીડને કાબૂમાં લેવા માટે પોલીસે લાઠીચાર્જ કર્યો હતો, જેના પછી નાસભાગ મચી ગઈ હતી. અત્યાર સુધીમાં નાસભાગમાં 10 લોકોના મોત થયા છે. તેમજ ઘણા લોકો ઘાયલ થયા છે. જોકે, આ આંકડો વધી પણ શકે છે. હાલમાં પરિસ્થિતિ નિયંત્રણમાં છે. આ દુ:ખદ અકસ્માત પછી એ જાણવું પણ મહત્વપૂર્ણ છે કે કોઈ કેવી રીતે નાસભાગમાં લોકો પોતાનો જીવ ગુમાવે છે?
નિષ્ણાતો કહે છે કે જ્યારે પણ કોઈ જગ્યાએ અનિયંત્રિત ભીડ એકઠી થાય છે, ત્યારે ભાગદોડ થવાની શક્યતા વધી જાય છે. ઘણીવાર આવી ઘટનાઓ દુ:ખદ હોય છે, જેમાં ઘણા લોકો જીવ ગુમાવે છે. સામાન્ય રીતે લોકો માને છે કે ભાગદોડમાં પડી જવાથી મૃત્યુ થાય છે, પરંતુ તેની પાછળ ઘણા વૈજ્ઞાનિક અને શારીરિક કારણો હોય છે.
ભાગદોડમાં મૃત્યુ પાછળના વૈજ્ઞાનિક કારણો
નિષ્ણાતના મતે ઘણા લોકો શ્વાસ લેવામાં તકલીફ અને શરીર પર દબાણને કારણે ભાગદોડમાં મૃત્યુ પામે છે. ભીડના દબાણથી શરીર પર ભારે ભાર આવે છે. આ દબાણ શ્વાસ લેવાનો માર્ગ બંધ કરી દે છે, જેના કારણે શ્વાસ બંધ થઈ જાય છે અને વ્યક્તિનું મૃત્યુ થઈ શકે છે. તબીબી ભાષામાં આને કોમ્પ્રેસિવ એસ્ફિક્સિયા કહેવામાં આવે છે.
અહેવાલ મુજબ, જો કોઈ વ્યક્તિ ભાગદોડમાં પડી જાય, તો લોકો તેના પર ચઢી જાય છે. આનાથી ગરદનના હાડકાં તૂટી શકે છે, માથામાં ઈજા થઈ શકે છે અથવા આંતરિક ઈજાઓથી લોહી નીકળે છે. પડી રહેલા વ્યક્તિ પાસે પોતાને સંભાળવાનો કે બચાવવાનો કોઈ મોકો નથી રહેતો. આવી સ્થિતિમાં તે મરી શકે છે.
ભાગદોડનું સૌથી મોટું કારણ શું છે?
ડોક્ટર કહે છે કે ભાગદોડમાં ભય અને ગભરાટ સૌથી ઘાતક પરિબળો સાબિત થાય છે. જ્યારે કોઈ અફવા અચાનક ફેલાય છે, ત્યારે લોકો ગભરાઈ જાય છે. આ ગભરાટ ભાગદોડનું સૌથી મોટું કારણ બની જાય છે. લોકો બચવાની દોડમાં એકબીજાને ધક્કો મારવાનું અને કચડી નાખવાનું શરૂ કરે છે.
બચાવ અને પ્રાથમિક સારવાર શું છે?
ડોક્ટરના મતે, પ્રાથમિક સારવાર જીવન બચાવી શકે છે. જો આ લોકોને ટૂંકા સમયમાં CPR મળી જાય, તો તેમને મૃત્યુથી બચાવી શકાય છે. હોસ્પિટલમાં જતા પહેલા CPR આપીને દર 3 માંથી 1 વ્યક્તિનો જીવ બચાવવાની શક્યતા છે. CPR આપવા માટે કોઈ તબીબી ઉપકરણની જરૂર નથી.
