Health Tips : રોટલી સાથે ભાત ખાતા હોય તો ચેતી જજો, આનું સેવન આરોગ્ય માટે અતિ હાનિકારક!
છેલ્લું અપડેટ : 31 Jan 2026
ભારતમાં, ઘઉં અને ચોખા બંને આપણા રોજિંદા આહારનો આવશ્યક ભાગ છે. રોટલી અને ભાત લગભગ દરેક ઘરમાં બનાવવામાં આવે છે. મોટાભાગના લોકો રોટલી અથવા ભાત ખાય છે, અને ઘણા તો બંને સાથે ખાય છે. પરંતુ શું તમે ક્યારેય વિચાર્યું છે કે રોટલી અને ભાત બંનેમાંથી કયું સ્વાસ્થ્ય માટે વધુ હાનિકારક હોઈ શકે છે? અને શું તેમને એકસાથે ખાવા યોગ્ય છે? આ પ્રશ્નોના જવાબ આપવા માટે ડોક્ટરે આહાર અને પાચન સંબંધિત મહત્વપૂર્ણ માહિતી શેર કરી.
ખોટો આહાર રોગોનું કારણ છે
ડૉ. સમજાવ્યું કે ઘઉં અને ચોખા બંને પોતાનામાં સંપૂર્ણ ખોરાક હોઈ શકે છે, પરંતુ જ્યારે તે ખોટી રીતે અને ખોટી માત્રામાં ખાવામાં આવે છે ત્યારે સમસ્યાઓ ઊભી થાય છે. ઘણા લોકોને ખબર નથી હોતી કે ક્યારે, કેવી રીતે અને કેટલી માત્રામાં તેનું સેવન કરવું જોઈએ. આ જ કારણ છે કે આપણો રોજિંદો ખોરાક ઘણા રોગોનું મૂળ બની જાય છે. લોકો ઘણીવાર કહે છે કે તેઓ બહારનો ખોરાક ખાતા નથી, ઘરે પણ વધુ તેલ અને મસાલાનો ઉપયોગ કરતા નથી, છતાં તેઓ સમસ્યાઓનો સામનો કરી રહ્યા છે, આવી સ્થિતિમાં સંધિવા, સાંધાનો દુખાવો, ડાયાબિટીસ, કિડની અથવા લીવર સંબંધિત સમસ્યાઓ દેખાવા લાગે છે.
ઘઉં અને ભાત એકસાથે ન ખાઓ
ડોક્ટરે સમજાવ્યું કે ઘઉં અને ભાત ટાળવા જોઈએ. તેમની પાચનતંત્ર અલગ રીતે કામ કરે છે. એક જ થાળીમાં રોટલી અને ભાત એકસાથે ખાવાથી પાચનતંત્ર પર વધારાનો ભાર પડે છે. આનાથી ગેસ, એસિડિટી, પેટનું ફૂલવું અને કબજિયાત જેવી સમસ્યાઓ થઈ શકે છે. લાંબા સમય સુધી આમ કરવાથી સોજો અને અન્ય ગંભીર સમસ્યાઓ પણ થઈ શકે છે.
એક સમયે 3 રોટલી પૂરતી
ડો. સમજાવ્યું કે એક સમયે 2 થી 3 રોટલી પૂરતી છે. આનાથી વધુ રોટલી ખાવાથી પચવામાં મુશ્કેલી પડે છે અને પેટમાં ભારેપણું આવી શકે છે. ખાસ કરીને શહેરી જીવનશૈલીમાં, જ્યાં શારીરિક પ્રવૃત્તિ ઓછી હોય છે, ત્યાં વધુ પડતી રોટલી ખાવાથી નુકસાન થઈ શકે છે. તેનાથી વિપરીત, ગામડાઓમાં રહેતા લોકો વધુ મહેનત કરે છે અને ઘણી શારીરિક પ્રવૃત્તિ કરે છે, જેના કારણે તેનું પાચનતંત્ર મજબૂત હોય છે. તે ભારે ભોજન પણ સરળતાથી પચાવી શકે છે.
આ આદત સારી નહી
ડૉક્ટરે સમજાવ્યું કે શહેરી રહેવાસીઓ ઘણીવાર તેની થાળી સુંદર અને ભરેલી દેખાય તે માટે એક જ સમયે વિવિધ પ્રકારની વાનગીઓ પીરસે છે. રોટલી, ભાત, શાકભાજી, દાળ, રાયતા, મીઠાઈઓ અને બીજી ઘણી વસ્તુઓ. આ આદત સારી નથી. ખોરાક ખાવાનો હેતુ ફક્ત પેટ ભરવાનો ન હોવો જોઈએ, પરંતુ શરીરને યોગ્ય પોષણ પૂરું પાડવાનો હોવો જોઈએ. તેથી, તમારી થાળીમાં ફક્ત તે જ મૂકો જે શરીર માટે જરૂરી અને ફાયદાકારક હોય.
ભાત મર્યાદિત માત્રામાં ખાવા જોઈએ
ભાતની વાત આવે ત્યારે પણ સાવધાની રાખવી જરૂરી છે. ડોક્ટરે સલાહ આપી છે કે ભાત મર્યાદિત માત્રામાં જ ખાવા જોઈએ. ખાસ કરીને સફેદ ભાતમાં ગ્લાયકેમિક ઇન્ડેક્સ વધારે હોય છે, જે ઝડપથી બ્લડ સુગર વધારી શકે છે. તેથી, ડાયાબિટીસના દર્દીઓને ખાસ કરીને સફેદ ભાત ટાળવાની સલાહ આપવામાં આવે છે. ભાત રાંધ્યા પછી, વધારાનું પાણી કાઢી નાખો જેથી વધારાનું સ્ટાર્ચ ઓછું થાય.
રાત્રિભોજન હળવું હોવું જોઈએ.
આહાર અંગે, ડૉ.એ શહેરી રહેવાસીઓ માટે એક સરળ દિનચર્યા સૂચવતા કહ્યું કે સવારનું ભોજન સૌથી મહત્વપૂર્ણ છે. સંપૂર્ણ પરંતુ સંતુલિત ભોજન સવારે 10 વાગ્યા સુધીમાં ખાવું જોઈએ. જો તમે સવારે રોટલી ખાઓ છો, તો ભાત સંપૂર્ણપણે ટાળો. હળવું બપોરનું ભોજન, જેમાં ફક્ત ભાત હોય, પરંતુ રોટલી અને ભાત બંને એકસાથે ટાળો. ફળો અને મખાના જેવા હળવા અને સ્વસ્થ નાસ્તા દિવસના મધ્યમાં માણી શકાય છે. પાચનતંત્રને આરામ આપવા માટે રાત્રિભોજન ખૂબ જ હળવું હોવું જોઈએ.
પાર્ટીમાં પોતાને કંટ્રોલ કરવું જરૂરી
ઘણીવાર એવું જોવા મળે છે કે લોકો તેના રોજિંદા આહાર પર થોડું ધ્યાન આપે છે, પરંતુ પાર્ટીઓ અથવા ફંક્શનમાં વધુ પડતું ખાય છે. આ અંગે, ડૉક્ટરે કહ્યું કે પાર્ટીઓમાં પણ આત્મ-નિયંત્રણ જાળવવું ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. વધુ પડતું ખાવાથી ઘણીવાર પાર્ટી પછી સુસ્તી, ગેસ, પેટમાં દુખાવો, કબજિયાત અથવા એસિડિટી જેવી સમસ્યાઓ થઈ શકે છે. ક્યારેક, ગેસનો દુખાવો એટલો તીવ્ર હોય છે કે લોકોને હાર્ટ એટેકની શંકા હોય છે, જ્યારે વાસ્તવમાં, દુખાવો પેટના વિકારને કારણે થાય છે.
સ્વસ્થ જીવન માટે સંતુલન ખૂબ જ જરૂરી
ડૉ.એ સમજાવ્યું કે સ્વસ્થ રહેવા માટે સંતુલન ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. ઘઉં હોય કે ચોખા, બંને સંપૂર્ણપણે ખોટું નથી. ખોટા સમયે, ખોટી માત્રામાં અને ખોટા સંયોજનમાં તેનું સેવન કરવું એ ખોટું છે. જો તમે એક જ સમયે ઘઉં કે ચોખા પસંદ કરો છો, તો માત્રા પર ધ્યાન આપો અને તમારા આહારને તમારી શારીરિક પ્રવૃત્તિ અનુસાર બનાવો, તો ઘણા રોગોથી બચી શકાય છે.