Parenting Tips: ભણવામાં નબળા કે આળસુ બાળકો માટે રામબાણ ઈલાજ: આ ટિપ્સથી વધશે બાળકની યાદશક્તિ અને ફોકસ
છેલ્લું અપડેટ : 07 Feb 2026
આજકાલ ઘણા માતા-પિતા ફરિયાદ કરે છે કે તેના બાળકો તેના અભ્યાસ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરતા નથી. પુસ્તક ખોલવાનો સમય થતાં જ, તેઓ બહાના બનાવવા લાગે છે, કંટાળો આવે છે, અથવા તેમનું ધ્યાન ભટકાઈ જાય છે. માતાપિતા ઘણીવાર ગુસ્સે થાય છે અથવા તેમના બાળકો પર વધુ પડતું દબાણ લાવે છે, પરંતુ આ ફક્ત સમસ્યાને વધારે છે. બાળકોને ઠપકો આપવાની નહીં, સમજણની જરૂર છે. જો અભ્યાસ સરળ, મનોરંજક અને યોગ્ય બનાવવામાં આવે, તો તેઓ સ્વાભાવિક રીતે રસ લેશે. તો, ચાલો કેટલાક સરળ અને અસરકારક ઉકેલો શોધીએ જે તેમનું ધ્યાન વધારશે અને તેમને ખુશીથી અભ્યાસ કરવામાં મદદ કરશે.
બાળકો માટે દિનચર્યા મહત્વપૂર્ણ છે. દરરોજ અલગ અલગ સમયે શિક્ષણ આપવાથી તેઓ મૂંઝવણમાં મુકાઈ શકે છે. તેથી, એક નિશ્ચિત અભ્યાસ સમય રાખવાનો પ્રયાસ કરો અને ખાતરી કરો કે તેઓ દરરોજ એક જ સમયે બેસે છે. વધુમાં, અભ્યાસ વિસ્તાર શાંત અને સ્વચ્છ હોવો જોઈએ. ટેલિવિઝન, મોટા અવાજ અથવા ભીડભાડથી દૂર એક ખૂણો નક્કી કરો જેથી તેઓ સરળતાથી તેમના અભ્યાસ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી શકે.
લાંબા સમય સુધી સતત અભ્યાસ કરવાથી બાળકો ઝડપથી થાકી જાય છે. તેમનું મન દબાઈ જાય છે, અને તેઓ કંઈપણ યાદ રાખી શકતા નથી. તેમના અભ્યાસને 30-40 મિનિટના ભાગોમાં વિભાજીત કરવું વધુ સારું છે. દરેક સત્ર પછી 5-10 મિનિટનો નાનો વિરામ આપો. આ સમય દરમિયાન, બાળક થોડું ચાલવા, પાણી પી શકે છે અથવા હળવું સ્ટ્રેચિંગ કરી શકે છે. આ મનને તાજગી આપે છે.
મોટેથી વાંચવું અથવા યાદ રાખવું મોટાભાગના બાળકો માટે કંટાળાજનક હોય છે. જો બાળકોને લખીને શીખવવામાં આવે છે, તો તેઓ વસ્તુઓ ઝડપથી સમજે છે અને લાંબા સમય સુધી યાદ રાખે છે. મુશ્કેલ વિષયોને સરળ ભાષામાં સમજાવો, ઉદાહરણો આપો અને જો જરૂરી હોય તો ચિત્રો, ચાર્ટ અથવા રંગીન પેનનો ઉપયોગ કરો. આનાથી અભ્યાસ રમત જેવો લાગે છે.
અભ્યાસ દરમિયાન મોબાઇલ ફોન, ટેબ્લેટ કે ટીવી બાળકનો સૌથી મોટો દુશ્મન છે. સૂચનાઓનો અવાજ કે સ્ક્રીનનો ચમક બાળકને સંપૂર્ણપણે વિચલિત કરી શકે છે. તેથી, અભ્યાસ દરમિયાન આ વસ્તુઓ બાળકથી દૂર રાખો. ધીમેધીમે સમજાવો કે તેમની પાસે અભ્યાસ પૂર્ણ થયા પછી જ તેમના મોબાઇલ ફોન જોવા અથવા રમતો રમવાનો સમય હશે. આ તેમને ઝડપથી અભ્યાસ પૂર્ણ કરવા માટે પ્રોત્સાહિત કરશે.
જ્યારે પણ તેમનું બાળક થોડું પણ સારું કરે છે, ત્યારે તેમની પ્રશંસા કરવાનું ભૂલશો નહીં. "શાબાશ, તમે આજે ધ્યાનથી અભ્યાસ કર્યો છે," જેવા સરળ શબ્દો તેમને પ્રોત્સાહિત કરો. ભૂલો માટે વારંવાર તેમને અટકાવવાને બદલે, યોગ્ય બાબતો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરો. આ તેમનો આત્મવિશ્વાસ વધારે છે, અને અભ્યાસથી ડરવાને બદલે, તેઓ તેને સ્વીકારવાનું શરૂ કરે છે.
ભણતરને સજા ન ગણો. તેને રોજિંદા જીવનનો એક સામાન્ય ભાગ બનાવો, જેમ કે રમવું કે ખાવું. તમારા બાળકને તેની પસંદગીઓ, તેને કયા વિષયો ગમે છે અને તેને અભ્યાસ કરવાનું કેવી રીતે સરળ લાગે છે તે વિશે પૂછો. જ્યારે બાળકને સમજાયેલું લાગે છે, ત્યારે તે તેના અભ્યાસ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે તેવી શક્યતા વધુ હોય છે.