રામ મંદિરના નિર્ણય પર સવાલ ઉઠાવનારા જસ્ટિસ નરીમને હવે EWS આરક્ષણને ખોટું ગણાવ્યું

ભૂતપૂર્વ ન્યાયમૂર્તિ રોહિન્ટન ફલી નરીમને, જેમણે તાજેતરમાં રામ મંદિર પર સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્ણયને બંધારણ અને બિનસાંપ્રદાયિક મૂલ્યોની વિરુદ્ધ ગણાવ્યો હતો, તેમણે હવે EWS આરક્ષણ પર પણ સવાલો ઉઠાવ્યા છે. તેમણે કહ્યું કે સંસદે કલમ 46નો ઉલ્લેખ કરતા આર્થિક રીતે નબળા વર્ગ માટે આરક્ષણની વાત કરી હતી, પરંતુ તેમાં એવું કંઈ નથી. આ લેખ આર્થિક આધાર પર અનામતની વાત નથી કરતો. આ રીતે, 103મા બંધારણીય સુધારા દ્વારા આપવામાં આવેલ આરક્ષણ એ બંધારણને જ પોતાના માથા પર ફેરવવા જેવું હતું.

આ પણ વાંચો : બાબરી ઢાંચાને તોડી પાડવાના આરોપીને નિર્દોષ છોડનાર લોકાયુક્ત બન્યોઃ પૂર્વ SC જજનો સવાલ

તેમણે જસ્ટિસ કૃષ્ણ અય્યર મેમોરિયલ લેક્ચરમાં કહ્યું કે અનામતનો વિચાર સૌથી નીચલા સ્તરના લોકો સુધી પહોંચવાનો હતો. પરંતુ EWS આરક્ષણમાં આવી વિચારણાને ધ્યાનમાં રાખવામાં આવી ન હતી. આ સિવાય તેમણે સુપ્રીમ કોર્ટના આ ક્વોટાને યથાવત રાખવાના નિર્ણય પર પણ સવાલ ઉઠાવ્યા હતા. આ કેસમાં સર્વોચ્ચ અદાલતની 5 સભ્યોની બેન્ચે 3-2ની બહુમતીથી ક્વોટાને યથાવત રાખ્યો હતો. તેમણે કહ્યું, 'આર્થિક માપદંડો પર આધારિત આ નિર્ણય ન તો બંધારણીય કાયદામાં યોગ્ય છે અને ન તો કોઈપણ પ્રકારના સિદ્ધાંતમાં યોગ્ય છે. આ વાસ્તવમાં કલમ 46ની વિરુદ્ધ છે. ચોક્કસપણે કલમ 15(1) અને 16(1), જે લઘુમતી ન્યાયાધીશ, જસ્ટિસ ભટ દ્વારા રાખવામાં આવી છે તેનાથી વિપરીત છે.'

જસ્ટિસ નરીમને કહ્યું કે આ 10 ટકા અનામતના દાયરામાં માત્ર SC, ST અને OBCને જ બહાર રાખવામાં આવ્યા છે. બંધારણને માથા પર ફેરવવા જેવો આ નિર્ણય હતો. વાસ્તવમાં, આ અનામતને સુપ્રીમ કોર્ટમાં પડકારવામાં આવી હતી અને એવી દલીલ કરવામાં આવી હતી કે 10 ટકા EWS ક્વોટા 50 ટકાની મર્યાદા કરતાં વધી જાય છે, જે સુપ્રીમ કોર્ટ દ્વારા જ નક્કી કરવામાં આવી હતી. પરંતુ 5-સભ્યની બંધારણીય બેન્ચે અનામતને સમર્થન આપ્યું હતું, અને ધાર્યું હતું કે માત્ર આર્થિક માપદંડોના આધારે અનામતની 50% મર્યાદાને વટાવી દેવાથી બંધારણના મૂળભૂત માળખાનું ઉલ્લંઘન થતું નથી.

આ પણ વાંચો : 'કાશ પુરુષોને પણ પીરિયડ્સ આવે', જાણો સુપ્રીમ કોર્ટે કેમ આવું કહ્યું

અન્ય બે ન્યાયાધીશો, રવિન્દ્ર ભટ અને તત્કાલીન CJI યૂયૂ લલિત, જે લઘુમતીમાં હતા, તેમણે 50% ની મહત્તમ મર્યાદાનું ઉલ્લંઘન કરવું અને SC/ST/OBCના ગરીબોને EWS ક્વોટામાંથી બાકાત રાખવાનું ખોટું માન્યું હતું. તેમણે કહ્યું કે 50 ટકાની મર્યાદા તોડવી યોગ્ય નથી. આ સિવાય સામાજિક રીતે પછાત લોકોને પણ આ અનામતના દાયરામાં સામેલ ન કરવું પણ ખોટું છે.