VIDEO: સોનું-ચાંદી અચાનક કેમ ગગડ્યા? આ 5 કારણોએ કિંમતી ધાતુઓ પર બનાવ્યો દબાણ
સોના અને ચાંદીના ભાવમાં ગુરૂવારે અચાનક મોટો ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો. (MCX) પર કારોબાર શરૂ થતાં જ ચાંદીના ભાવમાં ₹4,500થી વધુનો ઘટાડો થયો હતો, જ્યારે સોનું પણ લગભગ ₹2,000 સસ્તું થયું હતું. MCX પર ડિસેમ્બર એક્સપાયરીની ચાંદી ₹2,30,221 પ્રતિ કિલોગ્રામ સુધી પહોંચી હતી, જે અગાઉના બંધ ભાવ ₹2,34,786 કરતાં ₹4,565 ઓછી હતી. 24 કેરેટ સોનું પણ ₹1,52,470થી ઘટીને ₹1,50,483 પ્રતિ 10 ગ્રામ થયું હતું.
1. અમેરિકન ફેડનો વ્યાજદર વધારો
સોના-ચાંદીમાં ઘટાડાનું એક મુખ્ય કારણ અમેરિકન ફેડરલ રિઝર્વ (US Fed)નો વ્યાજદર અંગેનો નિર્ણય હોવાનું અહેવાલમાં જણાવાયું છે. ફેડે પોલિસી રેટમાં 25 બેસિસ પોઈન્ટ (0.25%)નો વધારો કર્યો હોવાનું જણાવાયું છે. વ્યાજદર વધવાથી સામાન્ય રીતે વ્યાજ વગરના સોના-ચાંદી જેવા રોકાણ પર દબાણ વધે છે.
2. મજબૂત બન્યો અમેરિકન ડોલર
ફેડના નિર્ણય બાદ અમેરિકન ડોલર (US Dollar)માં મજબૂતી જોવા મળી હતી. ડોલર ઈન્ડેક્સ 100ની ઉપર પહોંચ્યો હતો. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં સોનું અને ચાંદી મુખ્યત્વે ડોલરમાં ટ્રેડ થતા હોવાથી મજબૂત ડોલર કિંમતી ધાતુઓની માંગ અને ભાવ પર દબાણ લાવી શકે છે.
3. US Bond Yieldsમાં વધારો
અમેરિકન બોન્ડ યીલ્ડ (Bond Yield)માં વધારો પણ સોના-ચાંદી માટે નકારાત્મક પરિબળ માનવામાં આવે છે. બોન્ડમાંથી મળતું વળતર વધે ત્યારે રોકાણકારો વ્યાજ કે નિશ્ચિત વળતર આપતા સાધનો તરફ આકર્ષાઈ શકે છે, જેના કારણે ગોલ્ડ-સિલ્વર પર દબાણ આવે છે.
4. ક્રૂડ ઓઈલના ઊંચા ભાવ
વેસ્ટ એશિયામાં તણાવ વચ્ચે કાચા તેલ (Crude Oil)ના ભાવ ઊંચા રહ્યા છે. અહેવાલ મુજબ બ્રેન્ટ ક્રૂડ (Brent Crude) $105 પ્રતિ બેરલની ઉપર ટ્રેડ કરી રહ્યું હતું. મોંઘું તેલ વૈશ્વિક મોંઘવારી (Inflation)નું જોખમ વધારી શકે છે.
5. રોકાણકારોની વ્યૂહરચનામાં ફેરફાર
વ્યાજદર, ડોલર અને બોન્ડ યીલ્ડમાં ફેરફાર સાથે વૈશ્વિક બજારમાં રોકાણકારોની ખરીદી-વેચાણની વ્યૂહરચના પણ બદલાય છે. આ તમામ પરિબળો એકસાથે અસર કરતા સોના-ચાંદીના ભાવમાં ટૂંકા ગાળામાં તીવ્ર ઘટાડો જોવા મળી શકે છે.

