VIDEO: આ અઠવાડિયે સોનું-ચાંદી 5%થી વધુ ઉછળ્યા: શું હજુ ખરીદી કરવાનો યોગ્ય સમય છે?
છેલ્લું અપડેટ : 21 Aug 2026
સોનું (Gold) અને ચાંદી (Silver) ફરી એકવાર રોકાણકારોના ધ્યાનના કેન્દ્રમાં આવ્યા છે. આ વખતે કિંમતી ધાતુઓમાં તેજી માત્ર સેફ-હેવન (Safe Haven) રોકાણની માંગને કારણે નથી, પરંતુ અમેરિકન ટ્રેઝરી યીલ્ડમાં ઘટાડો, નબળો ડૉલર અને વધતી ભૌગોલિક રાજકીય (Geopolitical) તંગદિલી પણ સોના-ચાંદીના ભાવને સપોર્ટ કરી રહી છે.
શુક્રવારે બપોરે 12:50 વાગ્યે MCX પર સોનું ₹1,60,815 પ્રતિ 10 ગ્રામ પર ટ્રેડ થઈ રહ્યું હતું, જેમાં 0.87%નો વધારો થયો હતો. બીજી તરફ MCX પર ચાંદી ₹2,45,456 પ્રતિ કિલોગ્રામ પર પહોંચી હતી અને તેમાં 0.91%નો ઉછાળો નોંધાયો હતો.
આ અઠવાડિયે બંને કિંમતી ધાતુઓમાં મજબૂત તેજી રહી છે. Augmontના ચીફ રિસર્ચ ઓફિસર (CRO) ડૉ. રેનિશા ચૈનાનીના જણાવ્યા અનુસાર, સોનું અને ચાંદી બંને આ અઠવાડિયે 5%થી વધુ વધ્યા છે.
સોના-ચાંદીના ભાવ કેમ વધી રહ્યા છે?
સોના-ચાંદીના ભાવમાં તેજી પાછળનું એક મોટું કારણ અમેરિકન ટ્રેઝરી (US Treasury)નું તાજેતરનું પગલું છે. અમેરિકન ટ્રેઝરીએ લાંબા ગાળાના દેવાની બાયબેક (Debt Buyback) વધારવાની યોજના જાહેર કરી છે. આગામી ત્રિમાસિક ગાળામાં લાંબા ગાળાની સિક્યોરિટીઝની બાયબેક ઓછામાં ઓછી બમણી કરીને દરેક ઓપરેશન માટે $4 બિલિયન કરવાની યોજના છે.
આ પગલાથી અમેરિકન ટ્રેઝરી યીલ્ડમાં ઘટાડો થયો છે. સામાન્ય રીતે અમેરિકન બોન્ડ યીલ્ડ ઘટે ત્યારે સોનાને ફાયદો થાય છે, કારણ કે વ્યાજ આપતી સંપત્તિમાંથી મળતું વળતર ઓછું થાય છે.
સાથે જ અમેરિકન ડૉલર નબળો પડવાથી અન્ય કરન્સી ધરાવતા ખરીદદારો માટે ડૉલરમાં કિંમત ધરાવતું સોનું વધુ સસ્તું બને છે.
માર્કેટ એક્સપર્ટએ જણાવ્યું કે અમેરિકન ટ્રેઝરી વિભાગે લાંબા ગાળાના દેવાની બાયબેક વધારવાની જાહેરાત કર્યા બાદ આ અઠવાડિયે કિંમતી ધાતુઓમાં 5%થી વધુનો ઉછાળો આવ્યો છે. આ પગલાથી ટ્રેઝરી યીલ્ડ અને ડૉલર બંનેમાં ઘટાડો થયો છે.
ઈરાન સાથે વધતી તંગદિલીથી પણ સોનાને સપોર્ટ
ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ પણ રોકાણકારોને સાવચેત બનાવી રહ્યો છે.
અમેરિકા ઈરાન સામે નવા અને મોટા આર્થિક પ્રતિબંધો (Economic Sanctions)ની તૈયારી કરી રહ્યું છે ત્યારે ઓઇલના ભાવમાં પણ વધારો થયો છે. બંને દેશો વચ્ચે હોર્મુઝની ખાડી (Strait of Hormuz)ને લઈને તણાવ યથાવત છે. હોર્મુઝ વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ ઓઇલ શિપમેન્ટ રૂટમાંથી એક છે.
અમેરિકન ટ્રેઝરી સેક્રેટરી સ્કોટ બેસન્ટે ઈરાન પર “ઇતિહાસના સૌથી કડક પ્રતિબંધો” લાદવાની વાત કરી છે.
હોર્મુઝની ખાડીમાં તણાવ વધુ વધે તો તેની અસર વૈશ્વિક એનર્જી માર્કેટ અને મોંઘવારી (Inflation) પર થઈ શકે છે. આવી અનિશ્ચિતતામાં રોકાણકારો પરંપરાગત રીતે સોનાને સેફ-હેવન એસેટ તરીકે પસંદ કરે છે.
US Treasuryની બાયબેક યોજના પર બજારની નજર
અમેરિકન ટ્રેઝરીની ડેટ બાયબેક યોજના પણ હાલ બજાર માટે મહત્વપૂર્ણ સંકેત બની છે.
ટ્રેઝરીએ આગામી ત્રિમાસિક ગાળામાં લાંબા ગાળાની સિક્યોરિટીઝની બાયબેક વધારીને ઓછામાં ઓછી દરેક ઓપરેશન માટે $4 બિલિયન કરવાની જાહેરાત કરી છે.
બેસન્ટે સરકાર ભવિષ્યમાં ટ્રેઝરી બોન્ડની ખરીદી વધુ વધારી શકે તેવા સંકેતો પણ આપ્યા છે.
સરકાર તરફથી વધતી ખરીદીની અપેક્ષાએ બોન્ડ યીલ્ડને નીચે લાવવામાં મદદ કરી છે, જેનાથી સોના-ચાંદી જેવી કિંમતી ધાતુઓને સપોર્ટ મળ્યો છે.
બેસન્ટે સરકાર દ્વારા ટ્રેઝરીની બાયબેક વધુ વધારવાની શક્યતા વ્યક્ત કરી છે. તેથી આગામી અઠવાડિયામાં સોનાના રોકાણકારો માટે અમેરિકન યીલ્ડ અને ડૉલરની દિશા મહત્વપૂર્ણ રહેશે.
શું અત્યારે સોનું અને ચાંદી ખરીદવાનો યોગ્ય સમય છે?
એક અઠવાડિયામાં 5%થી વધુ તેજી આવ્યા બાદ સૌથી મોટો સવાલ એ છે કે અત્યારે ખરીદી કરવી કે ભાવમાં ઘટાડાની રાહ જોવી?
તેનો જવાબ મોટાભાગે રોકાણના હેતુ પર આધાર રાખે છે.
જો કોઈ રોકાણકાર લાંબા ગાળા માટે પોતાના પોર્ટફોલિયોમાં વૈવિધ્ય (Portfolio Diversification) લાવવા અથવા આર્થિક અનિશ્ચિતતા સામે હેજ (Hedge) તરીકે સોનું ખરીદવા માંગે છે, તો માત્ર એક દિવસના ભાવના ફેરફારના આધારે નિર્ણય લેવો યોગ્ય નથી.
સોનું ડાઇવર્સિફાઇડ પોર્ટફોલિયોના એક ભાગ તરીકે ઉપયોગી બની શકે છે, પરંતુ રોકાણકારોએ પોતાની સંપૂર્ણ રકમ એકસાથે રોકવાની જરૂર નથી.
પરંતુ એક અઠવાડિયામાં 5%થી વધુનો ઉછાળો આવ્યા બાદ તેજીનો પીછો કરીને તરત ખરીદી કરવી શોર્ટ-ટર્મ રોકાણકારો માટે જોખમી બની શકે છે. તેજી બાદ નફો બુકિંગ (Profit Booking) અથવા થોડા સમય માટે ભાવમાં ઘટાડો જોવા મળી શકે છે.
ચાંદીમાં જોખમ વધુ કેમ?
ચાંદીના ભાવમાં સામાન્ય રીતે સોનાની સરખામણીએ વધુ વોલેટિલિટી (Volatility) જોવા મળે છે.
એટલે ચાંદીમાં રોકાણ કરનારા રોકાણકારોએ ભાવમાં મોટા ઉછાળા અને ઘટાડા માટે તૈયાર રહેવું જોઈએ.
શું રોકાણકારોએ ભાવમાં ઘટાડાની રાહ જોવી જોઈએ?
જે રોકાણકારોને તાત્કાલિક રોકાણ કરવાની જરૂર નથી, તેમના માટે એકસાથે મોટી રકમ રોકવાને બદલે તબક્કાવાર ખરીદી (Staggered Buying) વધુ યોગ્ય વિકલ્પ બની શકે છે.
રોકાણકાર પોતાની રોકાણ કરવાની રકમને નાના હિસ્સામાં વહેંચીને અલગ-અલગ સમયે ખરીદી કરી શકે છે. આ રીતે એક જ ભાવ પર સમગ્ર રકમ રોકાઈ જવાનો જોખમ ઘટાડી શકાય છે.
હાલમાં અમેરિકન યીલ્ડમાં ઘટાડો, નબળો ડૉલર અને ભૌગોલિક રાજકીય અનિશ્ચિતતા જેવા પરિબળો સોના-ચાંદીના ભાવને સપોર્ટ આપી રહ્યા છે. જોકે બજાર ઝડપથી બદલાઈ શકે છે, ખાસ કરીને જ્યારે ભાવમાં પહેલેથી જ મોટો ઉછાળો આવી ચૂક્યો હોય.
રોકાણકારો માટે શું છે મુખ્ય વાત?
સોનું અને ચાંદી માટે હાલનું વાતાવરણ હજુ પણ સકારાત્મક છે, પરંતુ તેનો અર્થ એ નથી કે રોકાણકારોએ તેજીમાં આંખ બંધ કરીને ખરીદી કરવી જોઈએ.
લાંબા ગાળાના રોકાણકારો માટે તબક્કાવાર ખરીદી કરવાથી ટાઈમિંગનું જોખમ ઘટાડવામાં મદદ મળી શકે છે.
જ્યારે શોર્ટ-ટર્મ રોકાણકારો માટે આટલી મજબૂત તેજી બાદ ભાવ થોડા ઠંડા પડે તેની રાહ જોવી વધુ સારી એન્ટ્રી તક આપી શકે છે.
ડિસ્ક્લેમર: આ લેખમાં નિષ્ણાતો/બ્રોકરેજ દ્વારા વ્યક્ત કરાયેલા વિચારો, અભિપ્રાયો, ભલામણો અને સૂચનો તેમના પોતાના છે અને India Today Groupના વિચારોને દર્શાવતા નથી. કોઈપણ વાસ્તવિક રોકાણ અથવા ટ્રેડિંગ નિર્ણય લેતા પહેલાં યોગ્ય નાણાકીય સલાહકાર અથવા લાયકાત ધરાવતા બ્રોકરની સલાહ લેવી જરૂરી છે.
