VIDEO: જનરેશન Zનો શેરબજારમાં દબદબો, દેશમાં યુવા રોકાણકારો બન્યા માર્કેટના આધારસ્તંભ
છેલ્લું અપડેટ : 29 Jul 2026
હાલના દિવસોમાં દેશમાં એક શબ્દ ખૂબ જ સાંભળવા મળ્યો છે અને તે છે Gen-Z. આ યુવા પેઢીએ જંતર-મંતર પર માત્ર દેશને જ નહીં પરંતુ સમગ્ર વિશ્વને બતાવી દીધું કે વિશ્વના સૌથી મોટા લોકશાહી દેશમાં તેમની ભૂમિકા કેટલી મહત્ત્વપૂર્ણ છે અને આવનારા દિવસોમાં કેટલી વધવાની છે. આ વાતનો પુરાવો જો આપણે દેશના શેરબજારના આંકડા જોઈએ તો કોવિડ પછી આ જ Gen-Zની ભાગીદારી સૌથી વધુ જોવા મળી છે. વર્તમાન સમયમાં દેશનો આ જ યુવા વર્ગ શેરબજારને પોતાના ખભા પર ઉપાડી રહ્યો છે. આંકડાઓ પર નજર કરીએ તો કેટલાક જ વર્ષોમાં વર્તમાન સમયમાં શેરબજારમાં તેની હિસ્સેદારી 40 ટકાથી વધુ પહોંચી ગઈ છે. તેનો અર્થ એ છે કે શેરબજારમાં 10.50 કરોડથી વધુ રોકાણકારો આ જ યુવા વર્ગના છે.અહીં જાણો શેરબજારમાં Gen-Z ની ભૂમિકા વિશે…
તાકાત તરીકે ઊભરી આવ્યું Gen-Z
એક અહેવાલ મુજબ, ભારતની ઇન્વેસ્ટર પ્રોફાઇલ ઝડપથી યુવા, ટેક-સેવી પેઢી તરફ જઈ રહી છે. ઇન્ડસ્ટ્રી રિપોર્ટ્સ દર્શાવે છે કે વર્તમાન સમયમાં સરેરાશ ભારતીય રોકાણકાર માંડ 30 વર્ષની શરૂઆતની ઉંમરનો છે, અને તેમાંથી લગભગ અડધા 30 વર્ષથી ઓછી ઉંમરના છે. તાજેતરના એક માર્કેટ એનાલિસિસમાં જાણવા મળ્યું છે કે Gen-Z સેગમેન્ટ એક મોટી શક્તિ તરીકે ઉભરી આવ્યું છે, જે નાણાકીય વર્ષ 2020માં NSE-રજિસ્ટર્ડ ઇન્વેસ્ટર્સના 25 ટકાથી વધીને નાણાકીય વર્ષ 2025 સુધીમાં 40 ટકા થઈ ગયું છે. નિષ્ણાતોના મતે નાણાકીય વર્ષ 2026 પૂર્ણ થવા સુધીમાં આ આંકડો લગભગ 45 ટકા સુધી પહોંચી ચૂક્યો છે. રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) નો ડેટા પણ એક મોટા ડેમોગ્રાફિક ફેરફારની પુષ્ટિ કરે છે: 30 વર્ષથી ઓછી વયના રોકાણકારોનો હિસ્સો માર્ચ 2019માં 22.6 ટકાથી વધીને જુલાઈ 2025 સુધીમાં 38.9 ટકા થઈ ગયો, જેનાથી સરેરાશ રોકાણકારની ઉંમર 38 થી ઘટીને 33 વર્ષ થઈ ગઈ.
આ આંકડા શું કહે છે…
યુવાનોની ભાગીદારી: ભારતમાં 25 વર્ષથી ઓછી ઉંમરના 600 મિલિયન (60 કરોડ) લોકો છે અને માર્કેટમાં તેમની ઉપસ્થિતિ ઝડપથી વધી રહી છે. ઉદાહરણ તરીકે, NSE ઇન્ડિયાએ 2022માં નવા ડિમેટ એકાઉન્ટ્સમાં 43 ટકાનો વધારો નોંધાવ્યો હતો, જેનું કારણ 18-30 વર્ષના લોકો હતા. Zerodha, Groww અને Paytm Money જેવા ટ્રેડિંગ એપ્સ પર આ એજ ગ્રુપના 70 ટકાથી વધુ નવા યુઝર્સ છે.
ડિજિટલ પહોંચ: મોબાઇલ અને ઓનલાઇન પ્લેટફોર્મ્સનું વર્ચસ્વ છે. એપ-બેઝ્ડ બ્રોકર્સ હવે તમામ રિટેલ ઇક્વિટી રોકાણકારોનો 80 ટકા હિસ્સો ધરાવે છે. 55-60 ટકા નવા સિસ્ટમેટિક ઇન્વેસ્ટમેન્ટ પ્લાન (SIP) રજિસ્ટ્રેશન ટોપ 30 શહેરોની બહારથી આવે છે.
વધતી એસેટ્સ: યુવા રોકાણકારો પાસે હવે ઇન્વેસ્ટમેન્ટ એસેટ્સનો એક મોટો હિસ્સો છે. 2025માં મિલેનિયલ્સ અને Gen-Z મળીને તમામ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ એસેટ્સનો અડધો (48 ટકા) હિસ્સો કન્ટ્રોલ કરે છે. એકલા 2025માં 35 વર્ષથી ઓછી વયના ભારતીયોએ તમામ નવા SIP એકાઉન્ટ્સમાંથી 40 ટકા એકાઉન્ટ્સ ખોલાવ્યા હતા.