VIDEO: યુરોપમાં ઓઈલ સંકટની આહટ, આ દેશમાં 9માંથી 1 પંપ પર ઈંધણ ખતમ
મિડલ ઈસ્ટમાં ચાલી રહેલા યુદ્ધની અસર હવે વૈશ્વિક ઈંધણ બજાર (Fuel Market) પર પણ જોવા મળી રહી છે. ક્રૂડ ઓઈલ (Crude Oil)ના સપ્લાયમાં વિક્ષેપને કારણે યુરોપના શક્તિશાળી દેશ ફ્રાન્સમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલની અછત સર્જાઈ હોવાના અહેવાલ છે. સ્થિતિ એટલી ગંભીર બની છે કે દેશના દર 9માંથી 1 પેટ્રોલ પંપ પર ઈંધણનો સ્ટોક ખતમ થઈ ગયો છે. બીજી તરફ ડીઝલની કિંમત પ્રતિ લિટર 2.39 યુરોને પાર પહોંચી ગઈ છે, જે વિક્રમી સ્તર હોવાનું જણાવવામાં આવી રહ્યું છે. ફ્રાન્સના પ્રમુખ ઈમેનુએલ મેક્રોને (Emmanuel Macron) G-7 દેશોને ઈમરજન્સી ઓઈલ રિઝર્વમાંથી (Emergency Oil Reserves) સપ્લાય કરવાની અપીલ કરી છે.
મિડલ ઈસ્ટના યુદ્ધની ફ્રાન્સ પર સીધી અસર
મિડલ ઈસ્ટમાં યુદ્ધને કારણે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Strait of Hormuz) અને બાબ અલ-મંદેબ (Bab el-Mandeb) જેવા મહત્વના દરિયાઈ માર્ગો પરથી ઓઈલ સપ્લાયને અસર થઈ હોવાનું અહેવાલોમાં જણાવાયું છે. વિશ્વના મોટા ભાગના દેશો ક્રૂડ ઓઈલ માટે આંતરરાષ્ટ્રીય સપ્લાય ચેઇન (Supply Chain) પર નિર્ભર છે. આવા સમયે પરિવહન અને સપ્લાયમાં વિક્ષેપ સર્જાતા ઈંધણના ભાવમાં ઝડપથી વધારો થઈ શકે છે.
ફ્રાન્સમાં પણ તેની અસર હવે પેટ્રોલ પંપ સુધી પહોંચી હોવાનું જણાવાઈ રહ્યું છે. સપ્લાયમાં મુશ્કેલીના કારણે કેટલાક વિસ્તારોમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલની ઉપલબ્ધતા ઘટી છે અને અનેક પંપ પર ગ્રાહકોની લાંબી લાઈનો જોવા મળી રહી છે.
દર 9માંથી 1 પેટ્રોલ પંપ પર સ્ટોક ખતમ
મળતી માહિતી પ્રમાણે, ફ્રાન્સમાં આશરે 11 ટકા પેટ્રોલ પંપ પર પેટ્રોલ અથવા ડીઝલનો સ્ટોક ઉપલબ્ધ નથી. એટલે કે દેશના દર 9માંથી લગભગ 1 ફ્યુઅલ સ્ટેશન (Fuel Station) પર ઈંધણ ખતમ થઈ ગયું છે. આ સ્થિતિને કારણે વાહનચાલકોને એક પંપથી બીજા પંપ સુધી ભટકવાની ફરજ પડી રહી છે.
કેટલાક વિસ્તારોમાં ઈંધણ મેળવવા માટે લાંબી કતારો જોવા મળી રહી છે. જો સપ્લાયની સ્થિતિમાં ઝડપથી સુધારો નહીં થાય તો સ્થાનિક સ્તરે પરિવહન અને અન્ય સેવાઓ પર પણ તેની અસર પડી શકે છે.
ડીઝલના ભાવ 2.39 યુરોને પાર
ઈંધણની અછત વચ્ચે ફ્રાન્સમાં ડીઝલના ભાવમાં પણ મોટો વધારો થયો છે. ડીઝલની કિંમત પ્રતિ લિટર 2.39 યુરોને પાર પહોંચી ગઈ હોવાનું જણાવાયું છે. આ ભાવ દેશ માટે વિક્રમી સ્તર હોવાનું અહેવાલમાં કહેવામાં આવ્યું છે.
ઈંધણના ભાવમાં વધારો થવાની સીધી અસર પરિવહન ખર્ચ (Transportation Cost) પર પડે છે. ત્યારબાદ માલસામાનની હેરફેર મોંઘી બનવાથી સામાન્ય ચીજવસ્તુઓના ભાવ પર પણ દબાણ આવી શકે છે. આ કારણે ઈંધણ સંકટ હવે માત્ર પેટ્રોલ પંપ પૂરતું મર્યાદિત ન રહેતાં મોંઘવારી (Inflation) સાથે પણ જોડાઈ રહ્યું છે.
કેટલાક વિસ્તારોમાં સ્થિતિ વધુ ગંભીર
ફ્રાન્સના અલગ-અલગ વિસ્તારોમાં ઈંધણની અછતનું પ્રમાણ એકસરખું નથી. અહેવાલ મુજબ ગ્રાન્ડ એસ્ટ (Grand Est) વિસ્તારમાં લગભગ 16 ટકા ફ્યુઅલ સ્ટેશનો પર ઈંધણ ઉપલબ્ધ નથી. જ્યારે સેન્ટર-વાલ ડી લોઆર (Centre-Val de Loire) અને ઓક્સિટાની (Occitanie)માં આ પ્રમાણ લગભગ 14 ટકા હોવાનું જણાવાયું છે.
પેસ ડે લા લોઈરે (Pays de la Loire) વિસ્તારમાં પણ આશરે 13 ટકા ફ્યુઅલ સ્ટેશનો પર સ્ટોક ખતમ થયો હોવાનું અહેવાલમાં જણાવાયું છે. આ વિસ્તારોમાં ઈંધણ માટે વાહનોની લાંબી કતારો સ્થિતિની ગંભીરતા દર્શાવી રહી છે.
મેક્રોને G-7 પાસે કરી મોટી અપીલ
ફ્રાન્સના પ્રમુખ ઈમેનુએલ મેક્રોને વર્તમાન પરિસ્થિતિ વચ્ચે G-7 દેશોને ઈમરજન્સી ઓઈલ રિઝર્વમાંથી ફ્રાન્સને તાત્કાલિક ઈંધણ સપ્લાય કરવાની અપીલ કરી છે. આ સાથે તેમણે આ મુદ્દે G-7 દેશોની બેઠક બોલાવવાની પણ માંગ કરી છે.
ઈમરજન્સી ઓઈલ રિઝર્વનો ઉપયોગ સામાન્ય રીતે ગંભીર સપ્લાય વિક્ષેપ અથવા ઊર્જા સંકટ જેવી પરિસ્થિતિમાં કરવામાં આવે છે. ફ્રાન્સે હવે આવી જ વ્યવસ્થાનો ઉપયોગ કરીને દેશમાં ઈંધણની ઉપલબ્ધતા જાળવી રાખવા માટે આંતરરાષ્ટ્રીય સહયોગની માંગ કરી છે.
વૈશ્વિક બજાર પર પણ સંકટની અસર
ફ્રાન્સમાં સર્જાયેલી સ્થિતિ મિડલ ઈસ્ટના સંઘર્ષની વૈશ્વિક ઊર્જા બજાર (Global Energy Market) પર પડતી અસર તરફ ધ્યાન દોરે છે. ક્રૂડ ઓઈલના દરિયામાંથી થતા પરિવહનમાં કોઈ મોટો વિક્ષેપ આવે તો તેનો પ્રભાવ માત્ર એક દેશ પૂરતો મર્યાદિત રહેતો નથી.
ઓઈલના ભાવ વધવાથી પેટ્રોલ અને ડીઝલ મોંઘા થાય છે, જેના કારણે પરિવહન, ઉદ્યોગ અને અન્ય ક્ષેત્રોના ખર્ચમાં વધારો થઈ શકે છે. હાલ ફ્રાન્સમાં ઈંધણની ઉપલબ્ધતા અને સપ્લાય વ્યવસ્થા પર સરકારની નજર છે. આગામી દિવસોમાં આંતરરાષ્ટ્રીય ઓઈલ સપ્લાયમાં સુધારો થાય છે કે સંકટ વધુ ગંભીર બને છે, તેના પર સમગ્ર યુરોપની નજર રહેશે.

