Religion: કેમ ભગવાન કૃષ્ણને કેમ કહેવાય છે રણછોડ? જાણો આ નામ પાછળની દંતકથા!
છેલ્લું અપડેટ : 11 Jan 2026
બ્રહ્માંડના રક્ષક ભગવાન વિષ્ણુએ પૃથ્વી પર ધર્મ સ્થાપિત કરવા માટે દ્વાપર યુગમાં કૃષ્ણ તરીકે અવતાર લીધો હતો. કૃષ્ણ ભગવાન વિષ્ણુના આઠમા અવતાર હતા. દ્વાપર યુગમાં, ભગવાન કૃષ્ણે તેમના મામા કંસ સહિત ઘણા રાક્ષસોનો વધ કર્યો હતો.
કૃષ્ણને ઘણા નામોથી ઓળખવામાં આવે છે, જેમ કે ગિરિધર, મુરલીધર, મધુસુદન, યશોદા અથવા દેવકી નંદન, ગોપાલ, ચક્રધારી અને શ્યામ. આ નામોમાંથી એક રણછોડ છે.
ભગવાન કૃષ્ણને રણછોડ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. કૃષ્ણ કોઈપણને હરાવી શકતા હતા, પરંતુ એક સમય એવો આવ્યો જ્યારે તેમને યુદ્ધભૂમિમાંથી ભાગી જવું પડ્યું. તેથી જ તેમને રણછોડ (યુદ્ધભૂમિ છોડી દેનાર) કહેવામાં આવે છે. તેઓ ભગવાન હતા, તો તેમને યુદ્ધભૂમિ છોડવાની જરૂર કેમ પડી? આ પ્રશ્ન લોકોના મનમાં ઉદ્ભવે છે. ખરેખર, તેની પાછળ એક રહસ્યમય વાર્તા છે. ચાલો તેના વિશે વિગતવાર જાણીએ.
જરાસંધ કૃષ્ણને યુદ્ધ માટે પડકારે છે
મગધના રાજા જરાસંધ ભગવાન કૃષ્ણના મામા કંસના સસરા હતા. ભગવાન કૃષ્ણે કંસનો વધ કરીને મથુરા અને સમગ્ર બ્રજ પ્રદેશને તેના જુલમમાંથી મુક્ત કરાવ્યો હતો. જરાસંધ કંસના મૃત્યુનો બદલો લેવા માંગતો હતો, તેથી તેણે ભગવાન કૃષ્ણને યુદ્ધ માટે પડકાર્યો. તે એકલો ન હતો. તેણે કૃષ્ણ સામે લડવા માટે યવન રાજ્યના રાજા કાલયવનની મદદ પણ લીધી હતી.
કાલયવનને ભગવાન શિવ તરફથી વરદાન મળ્યું હતું. તેથી, ન તો ચંદ્રવંશી કે ન તો સૂર્યવંશી તેને યુદ્ધમાં હરાવી શક્યા. કોઈ શસ્ત્ર તેને મારી શક્યું નહીં, અને કોઈ પણ પોતાની શક્તિથી તેને હરાવી શક્યું નહીં. આ વરદાનને કારણે, કાલયવન પોતાને અમર અને અજેય માનતો હતો. જરાસંધના કહેવાથી, તેણે પોતાની સેના સાથે મથુરા પર હુમલો કર્યો.
ભગવાન યુદ્ધભૂમિમાંથી કેમ ભાગી ગયા?
કૃષ્ણ જાણતા હતા કે બળજબરીથી કાલયવનને મારવું અશક્ય છે, ન તો તેનું સુદર્શન ચક્ર તેને મારી શકે છે, તેથી તેણે યુદ્ધભૂમિમાંથી ભાગી જવાનું નક્કી કર્યું. પછી તે યુદ્ધભૂમિમાંથી ભાગી ગયા અને એક અંધારી ગુફામાં પહોંચી ગયા. કૃષ્ણ જે ગુફામાં છુપાયેલા હતા, ત્યાં દક્ષિણ કોશલના રાજા મુચુકુંદ ગાઢ નિદ્રામાં હતા. તેમને ઇન્દ્ર તરફથી વરદાન મળ્યું હતું કે જે કોઈ તેમને જગાડશે તે ભસ્મ થઈ જશે. કૃષ્ણને આ ખબર હતી, અને તેમણે કાલયવનને ગુફામાં લઈ ગયા.
પછી, કાલયવનને મૂંઝવવા માટે, તેણે રાજા મુચુકુંદ પર પોતાનું પીળું કપડું મૂક્યું. જ્યારે કાલયવને તેને જોયો, ત્યારે તેણે વિચાર્યું કે તે કૃષ્ણ છે. તેથી, તેને કૃષ્ણ સમજીને, તેણે તેને જગાડ્યો. રાજા મુચુકુંદ જાગતાની સાથે જ, કાલયવન તરત જ બળીને રાખ થઈ ગયો. હકીકતમાં, કૃષ્ણે આ આખી ઘટના કાલયવનનો અંત લાવવા માટે ગોઠવી હતી.
નોંધ:- આ લેખમાં આપવામાં આવેલી તમામ માહિતી વિવિધ સ્રોતો જેવા કે - પંચાંગો/ ઉપદેશો/ ધાર્મિક માન્યતાઓ/જ્યોતિષીઓ/ શાસ્ત્રોમાંથી સંકલિત કરવામાં આવી છે અને તમને પ્રસારિત કરવામાં આવી છે. અમારો હેતુ માત્ર માહિતી પૂરી પાડવાનો છે. GSTV આની પુષ્ટિ નથી કરતું. તેના માટે કોઈ નિષ્ણાતનું માર્ગદર્શન લેવું.
