રાહુકાલ શું છે? રાહુકાલ દરરોજ કેમ થાય છે, આ સમય દરમિયાન શું ન કરવું જોઈએ?
છેલ્લું અપડેટ : 12 Aug 2026
હિન્દુ ધર્મ અને જ્યોતિષ પરંપરામાં સમયને ખૂબ જ મહત્ત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. કોઈપણ શુભ કાર્ય શરૂ કરતા પહેલા લોકો શુભ સમય શોધે છે જેથી કાર્ય સારા પરિણામ સાથે પૂર્ણ થાય.
આ પરંપરામાં રાહુકાલ નામનો એક સમય છે. રાહુકાલ દરમિયાન શુભ કાર્ય ટાળવું જોઈએ. પ્રશ્ન એ થાય છે કે રાહુકાલ શું છે? તે ક્યારે થાય છે અને આ સમયને શા માટે અશુભ માનવામાં આવે છે? ચાલો જાણીએ.
રાહુકાલનો અર્થ શું છે?
રાહુકાલ બે શબ્દોથી બનેલો છે: રાહુ + કાલ
રાહુને છાયા ગ્રહ માનવામાં આવે છે. ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, રાહુ મૂંઝવણ, અવરોધો અને અચાનક મુશ્કેલીઓ સાથે સંકળાયેલ છે. "કાલ" નો અર્થ સમય થાય છે. તેથી, રાહુકાલનો અર્થ રાહુ સાથે સંકળાયેલ એક ખાસ સમય થાય છે. આ સમય દરમિયાન કોઈ પણ નવા શુભ કાર્ય શરૂ કરવાનું ટાળવું જોઈએ.
રાહુકાલ ક્યારે થાય છે?
રાહુકાલ દરરોજ લગભગ 90 મિનિટ (દોઢ કલાક) ચાલે છે. આ સમય દિવસ પ્રમાણે બદલાય છે અને સૂર્યોદયના સમયના આધારે ગણવામાં આવે છે. ઉદાહરણ તરીકે, જો સૂર્યોદય સવારે 6 વાગ્યે થાય છે, તો રાહુકાલ સમયની ગણતરી દિવસને 8 ભાગોમાં વિભાજીત કરીને કરવામાં આવે છે. તેથી, રાહુકાલ સમય વિવિધ શહેરોમાં બદલાઈ શકે છે.
અઠવાડિયાના કયા દિવસને રાહુકાલ માનવામાં આવે છે?
જ્યોતિષીય પરંપરામાં, રાહુકાલ સમયને સામાન્ય રીતે નીચે મુજબ વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે:
સોમવાર: સવાર
મંગળવાર: બપોરની આસપાસ
બુધવાર: બપોર
ગુરુવાર: બપોર પહેલા
શુક્રવાર: બપોર
શનિવાર: સવાર
રવિવાર: સાંજ
નોંધ: સ્થાન અને સૂર્યોદયના આધારે રાહુકાલ સમય બદલાઈ શકે છે.
રાહુકાલને શા માટે અશુભ માનવામાં આવે છે?
હિન્દુ જ્યોતિષશાસ્ત્રમાં, રાહુને એક એવી શક્તિ તરીકે જોવામાં આવે છે જે મૂંઝવણ અને અવરોધો પેદા કરી શકે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે રાહુકાલ દરમિયાન શરૂ થયેલ કાર્યમાં વિલંબ થઈ શકે છે.
અવરોધ
બરબાદ
માનસિક અસ્થિરતાને કારણે
આ કારણોસર, લોકો રાહુકાલ દરમિયાન લગ્ન, ગૃહસ્થી સમારોહ, નવો વ્યવસાય શરૂ કરવા અથવા મુસાફરી કરવાનું ટાળે છે.
સમુદ્ર મંથન અને રાહુની પૌરાણિક કથા
રાહુ સાથે સંકળાયેલી સૌથી પ્રખ્યાત વાર્તા સમુદ્ર મંથનની છે. ભાગવત પુરાણ અનુસાર, જ્યારે દેવતાઓ અને રાક્ષસોએ સમુદ્ર મંથન કર્યું, ત્યારે તેમને અમૃત મળ્યું. વાર્તા અનુસાર, એક અસુરે દેવનું રૂપ ધારણ કર્યું અને અમૃત પીધું. સૂર્ય અને ચંદ્રએ ભગવાન વિષ્ણુને પોતાની ઓળખ પ્રગટ કરી. ભગવાન વિષ્ણુએ તેમના સુદર્શન ચક્રથી તેનું માથું કાપી નાખ્યું. જોકે, અમૃત પીને તે અમર થઈ ગયો. તેનું માથું રાહુ તરીકે ઓળખાયું, અને તેના શરીરનો ભાગ કેતુ તરીકે ઓળખાયો. આ જ કારણ છે કે રાહુ અને કેતુની અસરો સમયાંતરે દેખાય છે.
રાહુકાલ દરમિયાન શું શુભ માનવામાં આવે છે?
ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, રાહુકાલ એ ફક્ત ડરવાનો સમય નથી. આ સમય દરમિયાન, વ્યક્તિ ભગવાનને યાદ કરી શકે છે અને આધ્યાત્મિક પ્રવૃત્તિઓમાં જોડાઈ શકે છે.
મંત્રોચ્ચાર કરી શકે છે.
ભગવાનની પૂજા કરી શકે છે.
ધ્યાન કરી શકે છે.
ધાર્મિક ગ્રંથોનો પાઠ કરી શકે છે.
ભગવાન શિવ અને રાહુ
ધાર્મિક પરંપરાઓમાં, ભગવાન શિવને રાહુના પ્રભાવને શાંત કરવા માટે માનવામાં આવે છે. ઘણા લોકો રાહુ સંબંધિત સમસ્યાઓથી બચવા માટે ભગવાન શિવની પૂજા કરે છે અને મહામૃત્યુંજય મંત્રનો જાપ કરે છે.
નોંધ:- આ લેખમાં આપવામાં આવેલી તમામ માહિતી વિવિધ સ્રોતો જેવા કે - પંચાંગો/ ઉપદેશો/ ધાર્મિક માન્યતાઓ/જ્યોતિષીઓ/ શાસ્ત્રોમાંથી સંકલિત કરવામાં આવી છે અને તમને પ્રસારિત કરવામાં આવી છે. અમારો હેતુ માત્ર માહિતી પૂરી પાડવાનો છે. GSTV આની પુષ્ટિ નથી કરતું. તેના માટે કોઈ નિષ્ણાતનું માર્ગદર્શન લેવું.
