Religion: જીવનમાં ઓછામાં ઓછું એક વાર તો ચારધામ યાત્રા કરવી જ જોઈએ, જાણો આ યાત્રાનું મહત્ત્વ
છેલ્લું અપડેટ : 24 Apr 2026
ઉત્તરાખંડની ચારધામ યાત્રાનું સનાતન ધર્મમાં વિશેષ મહત્ત્વ માનવામાં આવે છે. એવું કહેવાય છે કે આ યાત્રા કરવાથી મુક્તિ મળે છે અને વ્યક્તિને બધા પાપોથી મુક્તિ મળે છે.
આ યાત્રા માત્ર માનસિક શાંતિ અને દૈવી આશીર્વાદ જ નહીં, પણ જીવનમાં સકારાત્મક ઉર્જા પણ ભરે છે. તેથી, એવું કહેવાય છે કે દરેક વ્યક્તિએ તેમના જીવનમાં ઓછામાં ઓછું એક વાર આ ચાર પવિત્ર ધામોની મુલાકાત લેવી જોઈએ.
2026 માં ચારધામોના ઉદઘાટન અને સમાપન તારીખો
ગંગોત્રી ધામ યાત્રા - 19 એપ્રિલથી 10 નવેમ્બર
યમુનોત્રી ધામ યાત્રા - 19 એપ્રિલથી 11 નવેમ્બર
કેદારનાથ ધામ યાત્રા - 22 એપ્રિલથી 11 નવેમ્બર
બદ્રીનાથ ધામ યાત્રા - 23 એપ્રિલથી 13 નવેમ્બર
ચારધામ યાત્રાનું મહત્ત્વ
ધાર્મિક ગ્રંથો અનુસાર, ચારધામ યાત્રા વ્યક્તિને જન્મ અને મૃત્યુના ચક્રમાંથી મુક્ત કરે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે ફક્ત આ ચાર ધામોની મુલાકાત લેવાથી વ્યક્તિ અનેક જન્મોના પાપોથી મુક્ત થાય છે. એવું કહેવાય છે કે ચાર ધામોની મુલાકાત લેવાથી અહંકારનો નાશ થાય છે અને આત્મનિયંત્રણ આવે છે.
એવું કહેવાય છે કે કેદારનાથમાં ભગવાન શિવ, બદ્રીનાથમાં ભગવાન વિષ્ણુ, ગંગોત્રીમાં ભાગીરથી નદી અને યમુનોત્રીમાં યમુનાના દર્શન કરવાથી અકાળ મૃત્યુનો ભય દૂર થાય છે. હિમાલયની દૈવી ખીણોની યાત્રા ભક્તોને દૈવી ઊર્જાનો અનુભવ કરાવવામાં મદદ કરે છે, જે મનને શાંતિ આપે છે. આ યાત્રા એકતા અને સમૃદ્ધ સાંસ્કૃતિક વારસાને પ્રોત્સાહન આપે છે.
ચાર ધામ કોણે બનાવ્યું?
એવું કહેવાય છે કે ઉત્તરાખંડમાં સ્થિત ચાર ધામ મંદિરો કોઈ એક વ્યક્તિ દ્વારા બનાવવામાં આવ્યા ન હતા, પરંતુ વિવિધ સમયગાળા દરમિયાન ઘણા ઋષિઓ, સંતો, ભક્તો અને શાસકો દ્વારા બનાવવામાં આવ્યા હતા.
બદ્રીનાથ: પૌરાણિક કથાઓ અનુસાર, ભગવાન વિષ્ણુને સમર્પિત બદ્રીનાથ મંદિર દેવતાઓ દ્વારા બનાવવામાં આવ્યું હતું. જો કે, ઐતિહાસિક રીતે, આદિ શંકરાચાર્યએ 8મી સદીમાં અહીં ભગવાન બદ્રીની મૂર્તિ સ્થાપિત કરી હતી. ત્યારબાદ, ઘણા શાસકો અને ભક્તોએ મંદિરના વિકાસમાં ફાળો આપ્યો.
કેદારનાથ: એવું માનવામાં આવે છે કે પાંડવોએ યુદ્ધમાં પોતાના લોકોને માર્યાના પાપનું પ્રાયશ્ચિત કરવા માટે આ મંદિર બનાવ્યું હતું. ઋષિ શંકરાચાર્યે પાછળથી 8મી સદીમાં મંદિરનું પુનર્નિર્માણ કર્યું હતું.
ગંગોત્રી: એવું કહેવાય છે કે આ મંદિર 18મી સદીના અંતમાં અમરસિંહ થાપા દ્વારા બનાવવામાં આવ્યું હતું. આ મંદિર ગંગા નદીના સ્ત્રોત પાસે આવેલું છે.
યમુનોત્રી: એવું કહેવાય છે કે આ મંદિર 1829માં ટિહરીના શાસક રાજા સુદર્શન શાહ દ્વારા બનાવવામાં આવ્યું હતું. જોકે, એવું કહેવાય છે કે આ મંદિર કુદરતી આફતમાં નાશ પામ્યું હતું, ત્યારબાદ જયપુરની રાણી ગુલારિયા દેવી દ્વારા તેનું પુનર્નિર્માણ કરવામાં આવ્યું હતું.
નોંધ: આ લેખમાં આપવામાં આવેલી તમામ માહિતી વિવિધ સ્રોતો જેવા કે - પંચાંગો/ ઉપદેશો/ ધાર્મિક માન્યતાઓ/ જ્યોતિષીઓ/ શાસ્ત્રોમાંથી સંકલિત કરવામાં આવી છે અને તમને પ્રસારિત કરવામાં આવી છે. અમારો હેતુ માત્ર માહિતી પૂરી પાડવાનો છે. GSTV આની પુષ્ટિ નથી કરતું. તેના માટે કોઈ નિષ્ણાતનું માર્ગદર્શન લેવું.
