VIDEO: કેદારનાથની નજીક આવેલા છે આ દિવ્ય સ્થળો, દર્શન વિના અધૂરી માનવામાં આવે છે યાત્રા
છેલ્લું અપડેટ : 16 May 2026
લાખો યાત્રાળુઓ ઉત્તરાખંડની બરફીલા ખીણોમાં વસેલા બાબા કેદારનાથના દર્શન કરવાનું સ્વપ્ન જુએ છે. બાર જ્યોતિર્લિંગોમાંથી એક કેદારનાથ માત્ર એક મંદિર નથી પરંતુ શ્રદ્ધા, આધ્યાત્મિકતા અને પ્રકૃતિનો અદ્ભુત સંગમ છે. જોકે, મોટાભાગના યાત્રાળુઓ મંદિરની મુલાકાત લીધા પછી તરત જ પાછા ફરે છે અને કેદારનાથ યાત્રાને વધુ પવિત્ર અને યાદગાર બનાવી શકે તેવા દિવ્ય સ્થળોને ચૂકી જાય છે.
કેદારનાથની નજીક અસંખ્ય ધાર્મિક અને રહસ્યમય સ્થળો છે જે ભગવાન શિવ, દેવી પાર્વતી અને મહાભારત કાળ સાથે સીધા જોડાયેલા હોવાનું માનવામાં આવે છે. આમાં ભૈરવનાથ મંદિર, ચોરાબારી તાલ (જેને ગાંધી સરોવર તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે), વાસુકી તાલ, ત્રિયુગીનારાયણ મંદિર અને કાલીમઠ મંદિરનો સમાવેશ થાય છે. આ સ્થળો માત્ર ધાર્મિક મહત્ત્વ જ નથી રાખતા પરંતુ તેમની કુદરતી સુંદરતા અને આધ્યાત્મિક ઉર્જા માટે પણ પ્રખ્યાત છે.
જો તમે આ વખતે કેદારનાથ યાત્રા પર જઈ રહ્યા છો, તો મંદિરની મુલાકાત લીધા પછી પાછા ફરવાની ભૂલ ન કરો. આ દિવ્ય સ્થળોની મુલાકાત લેવાથી તમારી યાત્રા પૂર્ણ અને જીવનભર યાદગાર બની શકે છે. ચાલો આ સ્થળોની ખાસ વિશેષતાઓ અને તેમના સુધી કેવી રીતે પહોંચવું તે વિશે જાણીએ.
ભૈરવનાથ મંદિર
કેદારનાથ મંદિરથી આશરે 500 મીટરથી 1.5 કિલોમીટર દૂર સ્થિત, ભૈરવનાથ મંદિરને બાબા કેદારનું રક્ષક માનવામાં આવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે જ્યારે શિયાળામાં કેદારનાથ મંદિર બંધ હોય છે, ત્યારે ભૈરવનાથ સમગ્ર વિસ્તારનું રક્ષણ કરે છે. અહીંથી, કેદારનાથ ખીણનું અદ્ભુત દૃશ્ય દેખાય છે, જે પ્રવાસીઓને મંત્રમુગ્ધ કરે છે.
ચોરાબારી તાલ
કેદારનાથથી આશરે 4 કિલોમીટર દૂર સ્થિત, ચોરાબારી તળાવને ગાંધી સરોવર તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. એવું કહેવાય છે કે મહાત્મા ગાંધીના અસ્થિનું વિસર્જન અહીં કરવામાં આવ્યું હતું. આ બરફથી ઢંકાયેલું તળાવ એક શાંત અને આધ્યાત્મિક અનુભવ આપે છે. ટ્રેકર્સ માટે, આ સ્થળ સ્વર્ગ માનવામાં આવે છે.
વાસુકી તાલ
સમુદ્ર સપાટીથી આશરે 14,000 ફૂટની ઊંચાઈ પર સ્થિત, વાસુકી તાલ તેની સુંદરતા માટે પ્રખ્યાત છે. તે વાદળો વચ્ચે છુપાયેલું એક દૈવી તળાવ છે. એવું માનવામાં આવે છે કે દેવી-દેવતાઓ અહીં સ્નાન કરવા આવતા હતા. આ ટ્રેક થોડો મુશ્કેલ છે, પરંતુ અહીં પહોંચ્યા પછી, બરફથી ઢંકાયેલા પર્વતો અને વાદળી પાણીનો નજારો બધો થાક ભૂલાવી દે છે. સાહસ અને આધ્યાત્મિકતાના અનોખા સંગમ માટે આ સ્થળની મુલાકાત લેવી જ જોઈએ.
ત્રિયુગીનારાયણ મંદિર
ત્રિયુગીનારાયણ મંદિર ભગવાન શિવ અને દેવી પાર્વતીના લગ્ન સ્થળ તરીકે ઓળખાય છે. અહીં લગ્નના કુંડમાં અગ્નિ હજુ પણ બળે છે, જે અનાદિ કાળથી પ્રજ્વલિત હોવાનું માનવામાં આવે છે. નવદંપતીઓ આશીર્વાદ મેળવવા માટે અહીં આવે છે. ધાર્મિક માન્યતાઓની સાથે, આ સ્થળ અત્યંત શાંતિપૂર્ણ અને કુદરતી સૌંદર્યથી ભરેલું છે.
કાલિમઠ મંદિર
કાલિમઠ મંદિરને ઉત્તરાખંડના મુખ્ય શક્તિપીઠોમાંથી એક માનવામાં આવે છે. અહીં દેવી કાલિની ખાસ પૂજા કરવામાં આવે છે. એવું કહેવાય છે કે દેવીએ અહીં રાક્ષસોનો નાશ કર્યો હતો. મંદિરનું રહસ્યમય વાતાવરણ અને પર્વતોની વચ્ચે તેનું સ્થાન ભક્તોને ઊંડો આધ્યાત્મિક અનુભવ આપે છે.