VIDEO: Auto / શું ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સના આધારે રદ થઈ શકે છે કાર વીમાનો ક્લેમ? જાણી લો નિયમ

જો તમારી કારનો અકસ્માત થઈ જાય અને વીમા કંપની ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સમાં ખામી દર્શાવીને ક્લેમ ફગાવી દે, તો તેનો અર્થ એ નથી કે કંપનીની જવાબદારી આપમેળે સમાપ્ત થઈ જાય છે. પશ્ચિમ બંગાળ રાજ્ય ગ્રાહક વિવાદ નિવારણ પંચના તાજેતરના એક ચુકાદામાં આવી જ પરિસ્થિતિ સામે આવી છે. પંચે વીમા કંપનીની અપીલ ફગાવી દેતાં પોલિસીધારકને ₹3.5 લાખ ચૂકવવાનો આદેશ આપ્યો છે. આ ઉપરાંત માનસિક ત્રાસ માટે ₹1 લાખનું વળતર આપવાનો પણ હુકમ કર્યો છે.

આ આદેશ 8 જુલાઈ 2026ના રોજ આપવામાં આવ્યો હતો. આ કેસમાં HDFC જનરલ ઇન્સ્યોરન્સ કંપનીએ પોલિસીધારકનો મોટર ઇન્સ્યોરન્સ ક્લેમ ફગાવી દીધો હતો. કંપનીનું કહેવું હતું કે અકસ્માત સમયે કાર ચલાવનાર વ્યક્તિ પાસે માન્ય ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સ નહોતું. તેની પાસે બીજું લાઇસન્સ પણ હતું, જેને કંપનીએ નકલી (બોગસ) ગણાવ્યું હતું.

શું હતો સમગ્ર મામલો?

પોલિસીધારક પાસે સ્કોડા ન્યૂ લૌરા એમ્બિએન્ટે (Skoda New Laura Ambiente) 1.8 TSI કાર હતી. કારનો વીમો ₹6.95 લાખની IDV પર લેવામાં આવ્યો હતો. આ પોલિસી 9 માર્ચ 2014થી 9 માર્ચ 2015 સુધી માન્ય હતી અને તેના માટે ₹11,233નું પ્રીમિયમ ચૂકવવામાં આવ્યું હતું. 12 ઓક્ટોબર 2014ના રોજ કારનો અકસ્માત થયો. તેને સ્કોડા સર્વિસ સેન્ટર લઈ જવામાં આવી, જ્યાં સમારકામનો ખર્ચ અંદાજે ₹5.28 લાખ જણાવવામાં આવ્યો. ત્યારબાદ પોલિસીધારકે વીમા કંપની પાસે ક્લેમ માંગ્યો, પરંતુ કંપનીએ ક્લેમ ચૂકવવાનો ઇનકાર કરી દીધો. તેમનું કહેવું હતું કે ડ્રાઇવર પાસે માન્ય લાઇસન્સ નહોતું અને તેની પાસે નાગાલેન્ડથી જારી કરાયેલું બીજું લાઇસન્સ પણ હતું. કંપનીએ તેને મોટર વ્હીકલ એક્ટની કલમ 6નું ઉલ્લંઘન ગણાવ્યું હતું.

માત્ર બે લાઇસન્સ હોવાથી કંપનીની જવાબદારી પૂર્ણ થતી નથી

ગ્રાહક પંચે જણાવ્યું કે જો કોઈ વ્યક્તિ પાસે એક કરતાં વધુ ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સ હોય, તો તે મોટર વ્હીકલ એક્ટનું ઉલ્લંઘન હોઈ શકે છે અને તેના માટે કાયદા હેઠળ સજા પણ થઈ શકે છે. પરંતુ માત્ર આ આધાર પર વીમા કંપની પોલિસીધારકનો ક્લેમ ફગાવી શકે નહીં. પંચે સ્પષ્ટ કર્યું કે ડ્રાઇવરનો વાંક અને કાર માલિક દ્વારા વીમા પોલિસીની શરતોનું ઉલ્લંઘન—આ બંને અલગ બાબતો છે. જો ડ્રાઇવરે નિયમ તોડ્યો હોય તો તેની સામે કાનૂની પગલાં લઈ શકાય છે, પરંતુ તેનાથી વીમા કંપનીની જવાબદારી આપોઆપ ખતમ થઈ જતી નથી.

હવે વીમા કંપનીએ કેટલા રૂપિયા ચૂકવવા પડશે?

પંચે વીમા કંપનીને પોલિસીધારકને ₹3.5 લાખ ચૂકવવાનો આદેશ આપ્યો છે. આ રકમ પર 7 સપ્ટેમ્બર 2016થી વાર્ષિક 6% લેખે વ્યાજ ચૂકવવું પડશે. જો 45 દિવસમાં ચુકવણી કરવામાં નહીં આવે, તો વ્યાજનો દર વધીને વાર્ષિક 9% થઈ જશે. આ ઉપરાંત પોલિસીધારકને માનસિક ત્રાસ બદલ ₹1 લાખનું વળતર પણ મળશે. જોકે, પંચે પોલિસીધારક દ્વારા માંગવામાં આવેલી પૂરેપૂરી ₹6.95 લાખની IDV રકમ આપવાનો આદેશ કર્યો નથી.

પોલિસીધારકો માટે શું બોધપાઠ છે?

આ નિર્ણયથી સૌથી મોટો બોધપાઠ એ મળે છે કે ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સ નકલી કે અમાન્ય મળવાના આધારે દરેક મોટર ઇન્સ્યોરન્સ ક્લેમ નકારી શકાતો નથી. કાર માલિકે ડ્રાઇવરનું લાઇસન્સ ચોક્કસપણે ચકાસવું જોઈએ અને એ પણ સુનિશ્ચિત કરવું જોઈએ કે તે વાહન ચલાવવા માટે સક્ષમ છે. સાથોસાથ, જો વીમા કંપની ક્લેમ રિજેક્ટ કરે, તો પોલિસીધારકે રિજેક્શન લેટર અને સર્વેયરનો રિપોર્ટ ધ્યાનપૂર્વક તપાસવો જોઈએ.