GSTV

G-7 સમિટ શું છે? ભારત તેનું સભ્ય નથી છતાં પીએમ મોદીને અપાયું આમંત્રણ

જી-7  સમૂહ દેશોનું 45મું શિખર સંમેલન ફ્રાંસના બિયરિઝમાં મળી રહ્યું છે. આ સંમેલનમાં ભારતને પણ વિશેષ રૂપથી આમંત્રિત કરવામાં આવ્યું છે. ત્યારે આ સંમેલનમાં દુનિયાના ટોપ લીડર્સ વચ્ચે કાશ્મીરના મુદ્દે પણ ચર્ચા થવાની શક્યતા છે. પહેલી વખત ભારતને વર્ષ 2003માં જી-7 સંમેલન માટે આમંત્રિત કરાયું હતું ત્યારે પણ આ સંમેલન ફ્રાંસમાં જ આયોજિત કરાયું હતું. ત્યારે સવાલ છે કે આ જી-7 શું છે? જી-7 સમિટ શું છે? કયા કયા દેશ તેના સભ્ય છે?

જી-7 વિશ્વના સાત સૌથી વિકસિત અને ઔધોગિક મહાશક્તિઓનું સંગઠન છે. જેને ગ્રુપ ઓફ-7ના નામથી પણ ઓળખવામાં આવે છે. આ સંગઠનાં જે દેશ સામેલ છે, તેમાં અમેરિકા, ફ્રાંસ, યુનાઈટેડ કિંગડમ, કેનેડા, ઈટાલી, જર્મની અને જાપાન છે. જી-7 શિખર સંમેલનમાં યુરોપિય સંઘ પણ પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.

1970ના દશકામાં જ્યારે વૈશ્વિક આર્થિક મંદી અને ઓઈલ સંકટ વધી રહ્યું હતું ત્યારે ફ્રાંસના તત્કાલીન રાષ્ટ્રપતિ બેલેરી જિસ્કોર્ડ ડી એસ્ટેઈંગે જી-7ની આધારશીલા રાખી હતી. 1975માં જી-7નું ગઠન થયું, ત્યારે તેમાં માત્ર 6 સંસ્થાપક દેશ હતા. કેનેડા તેમા સામેલ ન હતું. આ સંમેલન પહેલી વખત 1975માં ફ્રાંસની રાજધાની પેરિસની પાસે સ્થિત રમ્બોઈલેમાં મળ્યું હતું. 1976માં કેનેડા આ ગ્રુપમાં સામેલ થયું, ત્યારે આ ગ્રુપનું નામ જી-7 રાખવામાં આવ્યું હતું. જી-7 એક અનૌપચારિક સંગઠન છે. તેનું કોઈ મુખ્યાલય, ચાર્ટર કે સચિવાલય નથી.

જી-7ની પરંપરા રહી છે, જે દેશમાં સંમેલન આયોજિત કરાય છે તે દેશ તેની અધ્યક્ષતા કરે છે. સાથે જ યજમાન દેશ જ કયા કયા મુદ્દે ચર્ચા થશે તે પણ નક્કી કરે છે. સામાન્ય રીતે જી-7 સંમેલનમાં વિશ્વના અલગ અલગ કરન્ટ મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થાય છે. સાથે જ તેના સમાધાનના પ્રયાસ પણ કરવામાં આવે છે.

જી-7માં જે દેશ સામેલ છે તે અનેક મામલે વિશ્વમાં ટોચના પોઝિશન પર છે. મોટા ભાગે આ ગ્રુપ સામેલ દેશ વિશ્વના સૌથી મોટા નિકાસકાર છે. આ દેશની પાસે સૌથી મોટું ગોલ્ડ રિઝર્વ છે. આ દેશ યુએનના બજેટમાં સૌથી વધુ યોગદાન આપે છે. આ તમામ સાત દેશ વિશ્વમાં સૌથી મોટા સ્તરે પરમાણુ ઉર્જાનું ઉત્પાદન કરે છે.

જી-7 બન્યાં બાદ તેના શરૂઆતી સમયમાં તેમાં સામેલ સાત દેશ જ આ સંમેલનમાં ભાગ લેતા હતા. પરંતુ 1990ના દશકામાં એક નવી પરંપરા શરૂ થઈ. જી-7ના સંમેલનમાં અન્ય સંસ્થાઓને પણ બોલાવવામાં આવી, જેમાં IMF, વર્લ્ડ બેંક, ઈન્ટરનેશનલ એનર્જી એજન્સી, વર્લ્ડ ટ્રેડ ઓર્ગેનાઈઝેશન, યુનાઈટેડ નેશન્સ, આફ્રિકન યુનિયન છે. આ ઉપરાંત જી-7 સંમેલન સમયસમયે અન્ય દેશોને પણ આમંત્રિત કરવામાં આવ્યા છે, તેમાં એવા દેશને બોલાવાય છે જે આર્થિક રૂપે પ્રગતિ કરતા હોય.

ત્યારે 2003 બાદ 2019માં ભારતને જી-7માં સામેલ થવા આમંત્રિત કરાયું છે. ત્યારે આ સંમેલનમાં કાશ્મીર મુદ્દો, ગ્લોબલ કોર્પોરેટ ટેક્સ કોડ, ઈરાન-અમેરિકા વચ્ચેનો તણાવ, ગ્લોબલ વોર્મિગ, ભારતનો પરમાણુ પ્રોજેક્ટ, આતંકવાદ, યુક્રેન મામલે સમાધાન સહિતના મુદ્દે ચર્ચા થઈ શકે છે.

READ ALSO

Related posts

મહારાષ્ટ્રમાં વિરોધી વિચારધારાવાળા પક્ષોની સરકાર રચવા ‘મહા’મથામણ

Mayur

2025 સુધીનો રૂપાણી સરકારે સેટ કર્યો ટાર્ગેટ, આ સેક્ટરના એક લાખ લોકોને મળશે નોકરી

Mayur

ગુજરાતમાં અભણ કરતાં ભણેલા વધુ જેલમાં, તમામ ડિગ્રી ધારકો એક જ જગ્યાએ જોવા મળે તેવી આશ્ચર્યજનક સ્થિતિ

Mayur
Do NOT follow this link or you will be banned from the site!